Τετάρτη, 8 Σεπτεμβρίου 2021

Η ΕΠΙΘΕΣΗ ΤΟΥ ΕΛΑΣ ΣΤΟΝ ΠΥΡΓΟ ΗΛΕΙΑΣ ΣΤΙΣ 8-9 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 1944


Του Ιωάννη Μπουγά
 
....Ἡ ἐπίθεση τοῦ ΕΛΑΣ ἄρχισε τό πρωινό τῆς 8ης Σεπτεμβρίου μέ 700 ἀντάρτες ἀπό τό 12ο σύνταγμα Ἀχαΐας,τό ἀνεξάρτητο τάγμα Ὀλυμπίας καί μεγάλον ἀριθμό ἀνδρῶν τοῦ ἐφεδρικοῦ ΕΛΑΣ Ἠλείας. Ἡ ἔξωθεν ἐπίθεση τῶν ἀνταρτῶν ἄρχισε γρήγορα νά ὑποστηρίζεται μέ πολλούς τρόπους καί ἀπό τό ἐσωτερικό της πόλης, ἀπό τά μέλη τοῦ ΕΑΜ Πύργου πού εἶχαν ἀπολυθεῖ τίς προηγούμενες μέρες, καί ἀπετέλεσαν ἰσχυρή πέμπτη φάλαγγα.
Ἕνα ἀπό τά πρῶτα θύματά τους ἦταν ὁ ἴδιος ὁ ταγματάρχης Κοκκώνης λίγο μετά τήν ἔναρξη τῆς ἐπίθεσης. Φονεύθηκε καθώς πήγαινε μ'ἕνα δίκυκλο σέ φυλάκιο πού εἶχε δεχθεῖ ἰσχυρή πίεση τῶν ἀνταρτῶν. Ὁ θάνατος τοῦ διοικητοῦ του, καί ἡ συντριπτική ὑπεροχή τῶν ἐπιτιθεμένων σέ ἄνδρες καί βαρύ ὁπλισμό, ἔφερε τήν ἧττα γιά τό ΤΑ τήν ἑπομένη ἡμέρα, τήν 9η Σεπτεμβρίου 1944.
Στόν Πύργο παρουσιάστηκε γιά πρώτη φορά ἕνα φαινόμενο πού θά συναντήσουμε καί σέ ἄλλες μάχες μεταξύ ΕΛΑΣ καί ΤΑ. Μετά τήν ἔναρξη τῆς μάχης, ἕνας ἀριθμός ὁπλιτῶν ἐγκατέλειψαν τίς θέσεις τους. Οἱ περισσότεροι κατάγονταν ἀπό τήν πόλη τοῦ Πύργου, καί κατέφυγαν στά σπίτια τους. Ἐπειδή οἱ οπλίτες ἦταν ἐθελοντές, κάποιες λιποταξίες ἦταν λογικό νά συμβοῦν. Ὅμως, ἐπειδή ἔγιναν σέ τόσο μεγάλο βαθμό πρέπει νά ὀφείλονται καί σέ ἄλλους παράγοντες. Ἴσως τό γεγονός ὅτι ὁ πρωθυπουργός Γεώργιος Παπανδρέου εἶχε ἤδη καταγγείλει τά ΤΑ, καί εἶχε καλέσει τά μέλη τους νά καταθέσουν τά ὅπλα, νά ὁδήγησε στίς λιποταξίες.
Ἄσχημες συνέπειες εἶχε καί ἡ φυγή ἑνός ἀξιωματικοῦ, τοῦ Γεωργίου Ζευκιλῆ, διοικητῆ τοῦ φυλακίου τοῦ Ἁγίου Παντελεήμονα, ὁ ὁποῖος ἐπί πλέον κατηγορήθηκε ὅτι εἶχε ἔλθει σέ συννενόηση μέ τόν ΕΛΑΣ ἐκ τῶν προτέρων. Παρέδωσε χωρίς μάχη τό φυλάκιο, καί τούς δυό μοναδικούς ὅλμους τοῦ Τάγματος. Σε συννενόηση με τον φίλο του, καπετάνιο του ΕΛΑΣ Νίκο Πολυκράτη (Νικήτα), ήρθε και ο ανθ/γός Σταύρος Μπιρζής ο οποίος παρέδωσε άλλο ένα φυλάκιο.
Ἐκεῖνοι πού πολέμησαν ἡρωϊκά, μέχρι ἐσχάτων, χωρίς νά παραδοθοῦν, ἦταν οἱ 100 περίπου χωροφύλακες τοῦ Πύργου πού συνέπραξαν στήν ἄμυνα μέ τό ΤΑ.
Τό ἀπόγευμα τῆς 9ης Σεπτεμβρίου οἱ 300 περίπου οπλίτες του Τάγματος καί χωροφύλακες πού εἶχαν ἐπιζήσει καί συνέχιζαν νά ἀμύνονται ὑπό τό νέο διοικητή τοῦ ΤΑ, τον ταγματάρχη Μιχάλη Δεδελετάκη, πραγματοποίησαν ἔξοδο μέ κατεύθυνση τήν Πάτρα, ὅπου ἔφθασαν σῶοι. Ὁ Πύργος καί οἱ δημοκρατικοί πολίτες παραδόθηκαν στή δολοφονική μανία τῶν ἀνταρτῶν.
Ὁ ἀριθμός τῶν νεκρῶν ανήλθε σέ 180 καί τῶν τραυματιῶν σε τουλάχιστον 300. Καί τοῦτο παρά τό γεγονός ὅτι ὁ ἐπικεφαλῆς τῶν ἀνταρτῶν τοῦ ΕΛΑΣ στή μάχη τοῦ Πύργου ἦταν ὁ ταγματάρχης Νικόλαος Μαντοῦκος ἀπό τήν Πυλία, ἕνα ἀπό τά πιό μετριοπαθή στελέχη τοῦ ΕΛΑΣ.
Ἐν ἀντιθέσει μέ τόν συνάδελφό του ἐπίλαρχο Ἠλία Κονδύλη, γιά τόν ὁποῖο ἔχει καταγραφεῖ ὅτι δολοφόνησε ὁ ἴδιος 5 ἀνθρώπους τήν 9η Σεπτεμβρίου. Τόν πρόεδρο τοῦ Δικηγορικοῦ Συλλόγου Πύργου Δημήτριο Φωτόπουλο, τόν ὑπάλληλο τῆς ΑΤΕ Γεώργιο Ψυχαλίνο, τόν Νομοκτηνίατρο Πύργου καί δυό χωροφύλακες.
Σέ ἕνα κτίριο πού ἀμύνονταν μερικοί χωροφύλακες, εἶχαν καταφύγει καί ἄμαχοι συγγενεῖς οπλιτῶν. Οἱ ἀντάρτες τοῦ ΕΛΑΣ ἀφοῦ ἔρριξαν πετρέλαιο στίς πόρτες, ἔβαλλαν φωτιά μέ ἀποτέλεσμα νά καοῦν οἱ ἄνθρωποι ζωντανοί.
Παρά τήν μετριοπάθεια τοῦ Μαντούκου, ἀπό τούς 120 οπλίτες του ΤΑ πού ἔπεσαν νεκροί στόν Πύργο, οἱ περισσότεροι δολοφονήθηκαν μετά τή μάχη μαζί μέ τόν τραυματία λοχαγό Ἀναστάσιο Κριτσέλη. Τήν ἴδια τύχη εἶχε ὁ ταγματάρχης χωροφυλακῆς Δημήτριος Σακελλαρίου. Τό ἀγριότερο ἔγκλημα ἔγινε ἀπό τόν ἀντάρτη Γιάννη Ἀλεβιζόπουλο (ἤ Ναύτη) ὁ ὁποῖος στό νεκροταφεῖο τοῦ Πύργου, τό βράδυ τῆς 8ης Σεπτεμβρίου, ἔσφαξε διαδοχικά, ἕναν μετά τόν ἄλλο, 12 αἰχμαλώτους οπλίτες!
Τήν 12η Σεπτεμβρίου ὁ ΕΛΑΣ συγκρότησε ἀνταρτοδικεῖο στό ὁποῖο καταδίκασε σέ θάνατο 180 πολίτες τοῦ Πύργου, μεταξύ τῶν ὁποίων ἦταν δεκάδες ἐπιστήμονες καί ἔμποροι τῆς πόλης. Μετά τήν καταδίκη τους καί τήν ἐπιστροφή τῶν κρατουμένων στά κρατητήρια, καθοδηγούμενο “ἐξαγριωμένο πλήθος” κύκλωσε τό κρατητήριο μέ διαθέσεις λυντσαρίσματος. Συγγενεῖς τῶν κρατουμένων εἰδοποίησαν τόν ταγματάρχη Μαντοῦκο ὁ ὁποῖος κατέφθασε καί ἀπέτρεψε τήν ἐπίθεση κατά τῶν κρατουμένων. Οἱ θανατικές καταδίκες τῶν κατοίκων τοῦ Πύργου δέν ἐκτελέστηκαν ποτέ.
Ἡ Force 133, τό ἀρχηγεῖο τῶν Βρετανῶν Συνδέσμων, μέ τηλεγράφημά τους στό Βρετανικό Ὑπουργεῖο Ἐξωτερικῶν (D.S. Laskey) στίς 16 Σεπτεμβρίου ἔλεγε: “Ὁ προϊστάμενος τῶν Βρετανῶν Συνδέσμων στήν Πελοπόννησο (Andrews) ἀναφέρει στίς 14 ὅτι τά γεγονότα τοῦ Πύργου εἶναι λιγότερο ἀποτρόπαια ἀπ'ὅτι φημολογεῖται, ὁπωσδήποτε ὅμως ἀρκετά ἄσχημα. Λίγοι ἐπιζῶντες ἀπό τά Τάγματα Ἀσφαλείας σκοτώθηκαν μαζί μέ 55 πολίτες. Πολλά σπίτια κάηκαν, πολλές συλλήψεις, ἀλλά ὁ ἀριθμός είναι ἄγνωστος. Κατάσταση πανικοῦ στήν Ἀμαλιάδα καί σέ ἄλλες πόλεις τῆς πεδιάδας”.
Στή Μάχη τοῦ Πύργου, τά θύματα ἀπό τήν πλευρά τοῦ ὁ ΕΛΑΣ ἦταν 42 νεκροί καί 100 τραυματίες, ὄχι μικρός φόρος αἵματος. Ἄν λάβουμε ὑπ'ὄψη μας ὅτι κατά κανόνα στίς μάχες οἱ ἐπιτιθέμενοι ἔχουν πολλαπλά-σια θύματα ἀπό τούς ἀμυνόμενους, τό συμπέρασμα πού προκύπτει εἶναι ὅτι ἕως καί τό 90% ἀπό τούς 120 οπλίτες πού ἔπεσαν στόν Πύργο, δολοφονήθηκαν μετά τή μάχη ἐνῶ ἦταν ἤδη αἰχμάλωτοί του ΕΛΑΣ!
Θύμα της εισβολής του ΕΛΑΣ στον Πύργο ήταν και το ωραίο Δημαρχείο της πόλεως, έργο του αρχιτέκτονα Ernesto Chiller (κάηκε).

Το ΚΚΕ συχνά γιορτάζει την 8η Σεπτεμβρίου ως ημέρα απελευθέρωσης του Πύργου, κατά τα πρότυπα της απελευθέρωσης των Αθηνών, της Θεσσαλονίκης,της Καλαμάτας, κλπ.!

 

ΑΙΩΝΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΙΣΤΗ

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

ΤΙ ΕΣΤΙ ΕΘΝΟΣ

Το ΕΘΝΟΣ σχηματιζεται απο δυο βασικους παραγοντες,την ΦΥΛΗ και την ΣΥΝΕΙΔΗΣΗ.Λεγοντας <φυλη>,εννοουμε την<καταγωγη>-οτι πρεπει δηλ.τα ατομα του Εθνους να εχουν κοινη καταγωγη.Δεν αρκει να εχουν αυτα<συνειδηση>
περι κοινης καταγωγης.Δεν αρκει δηλ.να πιστευουν στην κοινη τους καταγωγη,αλλα να εχουν πραγματι κοινη καταγωγη.Διοτι ΜΟΝΟΝ η κοινη καταγωγη-η κοινη<φυλετικη υπαγωγη>-συνεπαγεται ΚΟΙΝΟΥΣ κληρονομικους χαρακτηρες,αρα κοινα πνευματικα στοιχεια.Οταν υπαρχει κοινη καταγωγη,τοτε υπαρχουν κατα το μαλλον η ηττον κοινη γλωσσα,κοινος πολιτισμος,κοινη θρησκεια,κοινα ηθη,κοινη ιστορια.Αυτα τα δευτερογενη στοιχεια δεν αποτελουν,το καθενα ξεχωριστα,απαραιτητο στοιχειο συγκροτησεως Εθνους.Εν τουτοις ολα αυτα,οταν συνυπαρχουν,συντελουν στην συνοχη της κοινοτητος,στην δημιουργια δηλ.ΕΝΙΑΙΑΣ ΣΥΝΕΙΔΗΣΕΩΣ-του δευτερου παραγοντος συγκροτησεως του ΕΘΝΟΥΣ.ΕΘΝΟΣ ειναι επομενως ο ομοειδης φυλετικως λαος,που εχει συνειδηση της υπαρξεως του.
''Η ΚΑΤΑΓΩΓΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ''

ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΔΗΜΟΠΟΥΛΟΣ

Η ΣΗΜΑΙΑ ΜΑΣ

Αυτή η σημαία στα μάτια τα δικά μας συμβολίζει τους Αγώνες όσων πολέμησαν, εργάστηκαν,θυσιάστηκαν, δολοφονήθηκαν, σκοτώθηκαν και έζησαν με πρώτιστες αξίες εκείνες της Ελευθερίας, της Δικαιοσύνης και της Πατρίδας. Αυτούς που έβαλαν το δικό τους λιθαράκι στην αιώνιο πανύψηλο φρούριο του Ελληνικού Πολιτισμού. Δεν είναι ικανή καμία βουλή, κανένα κράτος και κανένας πολιτικός ή κεφάλαιο να την ξεφτιλίζει και να την ξεπουλάει καθημερινά. Οι δειλοί τη βλέπουν με φόβο. Οι προδότες σαν πανί. Οι αστοί σαν ύφασμα. Οι άνανδροι την καίνε. Μα εμείς τη βλέπουμε σαν τη Μάνα που καρτερεί να μας δεί να εκπληρώνουμε τα όνειρα μας. Τα δικά μας,τα δικά της, του Γένους.

ΛΟΓΙΑ ΙΩΝΟΣ ΔΡΑΓΟΥΜΗ




















"Από στενός πατριώτης, γίνομαι εθνικιστής, με τη συνείδηση του έθνους μου και όλων των άλλων εθνών, γιατί οι διαφορές των εθνών πάντα θα υπάρχουν, και έχω τη συνείδησή τους και χαίρομαι που υπάρχουν αυτές οι διαφορές, που με τις αντιθέσεις τους, με τις αντιλήψεις τους, υψώνουν την ανθρώπινη συνείδηση και ενέργεια. Από άτομο γίνομαι άνθρωπος." (ΙΩΝ ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ 18-3-1919)

ΕΘΝΙΚΟ ΠΕΙΣΜΑ

ΙΩΝ ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ

''Δεν θελω να πεθανει το Εθνος μου,το Εθνος αυτο, που τοσα εκαμε στην ζωη του, το εξυπνο,το τοσο ανθρωπινο. Για να το φυλαξω απο τον θανατο πρεπει τωρα να το καμω πεισματαρικο στην ΕΘΝΙΚΗ ΠΙΣΤΗ,στον ΕΘΝΙΣΜΟ, ας ειναι και υπερβολικο το αισθημα που θελω να δωσω στους Ελληνες. Μονον ετσι θα ζησει το ΕΘΝΟΣ.''

''Σε οποιους με κατηγορουν η με περιγελουν, γιατι τους κεντρω το Εθνικο τους αισθημα και τους μιλω αποκλειστικα,θα λεγω:Λοιπον θελετε να πεθανει το Εθνος σας;Αν το θελετε,πεστε το καθαρα,μην κρυβοσαστε''

ΙΩΝ ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ

Η ΡΗΣΗ ΠΟΥ ΟΙ ΕΛΛΗΝΕΣ ΔΕΝ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΧΝΑΜΕ



πισταμνους πρς εδτας τι δκαια μν ν τ
νθρωπείῳ λγ π τς σης νγκης κρνεται, δυνατ δ
ο
προχοντες πρσσουσι κα ο σθενες ξυγχωροσιν.

κατά την συζήτησιν των ανθρωπίνων πραγμάτων το επιχείρημα του δικαίου αξίαν έχει, όπου ίση υπάρχει δύναμις προς επιβολήν αυτού, ότι όμως ο ισχυρός επιβάλλει ό,τι του επιτρέπει η δύναμίς του και ο ασθενής παραχωρεί ό,τι του επιβάλλει η αδυναμία του"

ΘΟΥΚΥΔΙΔΟΥ ΙΣΤΟΡΙΑΙ Ε89

Μετάφραση Ελ. Βενιζέλου


28η ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 1940 - ΔΙΑΓΓΕΛΜΑ Ι. ΜΕΤΑΞΑ

http://4.bp.blogspot.com/_NuhZMDR5O28/S_qK4rCNqWI/AAAAAAAAATQ/FgeBEEMBpt0/s400/%CE%99%CE%A9%CE%91%CE%9D%CE%9D%CE%97%CE%A3+%CE%9C%CE%95%CE%A4%CE%91%CE%9E%CE%91%CE%A3.jpg

“Η στιγμή επέστη που θα αγωνισθώμεν διά την ανεξαρτησίαν της Ελλάδος, την ακεραιότητα και την τιμήν της.
Μολονότι ετηρήσαμεν την πλέον αυστηράν ουδετερότητα και ίσην προς όλους, η Ιταλία μη αναγνωρίζουσα εις ημάς να ζήσωμεν ως ελεύθεροι Έλληνες, μου εζήτησε σήμερον την 3ην πρωινήν ώραν την παράδοσιν τμημάτων του Εθνικού εδάφους κατά την ιδίαν αυτής βούλησιν και ότι προς κατάληψιν αυτών η κίνησις των στρατευμάτων της θα ήρχιζε την 6ην πρωινήν. Απήντησα εις τον Ιταλόν Πρεσβευτήν ότι θεωρώ και το αίτημα αυτό καθ’ εαυτό και τον τρόπον με τον οποίον γίνεται τούτο ως κήρυξιν πολέμου της Ιταλίας κατά της Ελλάδος.
Έλληνες
Τώρα θα αποδείξωμεν εάν πράγματι είμεθα άξιοι των προγόνων μας και της ελευθερίας την οποίαν μας εξησφάλισαν οι προπάτορές μας. Όλον το Έθνος θα εγερθή σύσσωμον. Αγωνισθήτε διά την Πατρίδα, τας γυναίκας, τα παιδιά μας και τας ιεράς μας παραδόσεις. Νυν υπέρ πάντων ο αγών.


Η ΕΞΟΝΤΩΣΗ ΕΝΟΣ ΕΘΝΟΥΣ

Το πρώτο βήμα για να εξοντώσεις ένα έθνος
είναι να διαγράψεις τη μνήμη του.
Να καταστρέψεις τα βιβλία του,
την κουλτούρα του, την ιστορία του.
Μετά να βάλεις κάποιον να γράψει νέα βιβλία,
να κατασκευάσει μια νέα παιδεία,
να επινοήσει μια νέα ιστορία.
Δεν θα χρειαστεί πολύς καιρός
για να αρχίσει αυτό το έθνος
να ξεχνά ποιο είναι και ποιο ήταν.
Ο υπόλοιπος κόσμος γύρω του
θα το ξεχάσει ακόμα πιο γρήγορα.


Μ. Κούντερα

Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΣΕ 10 ΛΕΠΤΑ

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΠΕΛΑΣΓΟΣ: 26 ΧΡΟΝΙΑ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗΣ ΣΥΝΕΙΣΦΟΡΑΣ ΣΤΗΝ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΥ.

free counters