Πέμπτη, 20 Ιουλίου 2017

Η ΤΟΥΡΚΙΚΗ ΑΠΟΒΑΣΗ ΣΤΟ ΠΕΝΤΕΜΕΛΙ ΣΤΙΣ 20 ΙΟΥΛΙΟΥ 1974

 
Κείμενο: Θωμάς Σίμος Εφ. Π/Ν / Ιστορικός

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
•Πόρισμα Κυπριακής Βουλής (για τα γεγονότα της Κύπρου το 1974), Μάρτιος 2011
•Κύπρος 1974, Η Μεγάλη Προδοσία, Κώστας Μαυροσκούφης – Εκδόσεις , Ιούλιος 2009
•Ο Πασάς και ο Στρατηγός , Ερμπίλ Τουσάλπ, Στρατηγικές Εκδόσεις 2000

Πέντε ημέρες πριν την τούρκικη απόβαση και εισβολή στην Κύπρο στις 20 Ιουλίου του 1974, εκδηλώθηκε στο νησί πραξικόπημα εναντίον του αρχιεπισκόπου Μακάριου, υποκινημένο από την Ελλάδα.
Δυνάμεις της Εθνικής Φρουράς (Ε.Φ) κατέστρεψαν ολοκληρωτικά το Προεδρικό Μέγαρο αλλά ο Μακάριος κατάφερε να διαφύγει προς την Πάφο απ’ όπου αργότερα μεταφέρθηκε στο Λονδίνο. Τον διαδέχθηκε για βραχύβιο διάστημα ο Σαμψών στη διακυβέρνηση της Κύπρου. Αυτό ακριβώς το πραξικόπημα χρησιμοποίησαν σαν πρόφαση οι Τούρκοι για να εισβάλουν στην Κύπρο.
Χαρακτήρισαν την ενεργή συμμετοχή των ελληνικών στρατιωτικών τμημάτων παράνομη επέμβαση για κατάλυση της συνταγματικής νομιμότητας και απέστειλαν τις στρατιωτικές τους δυνάμεις για να την «αποκαταστήσουν».
Θεώρησαν ότι είχαν το δικαίωμα της εγγυήτριας δύναμης (βάσει συμφωνιών) που περιέβαλε με νομιμότητα τις ενέργειές τους (antinews.gr). Οι Τούρκοι προετοίμαζαν καιρό αυτή τη στρατιωτική εισβολή . Οι ενέργειές τους γίνονταν αντιληπτές από τους Έλληνες , αλλά στα υψηλά κλιμάκια του Ελληνικού κράτους επικρατούσε ηρεμία. Θεωρούσαν ότι τίποτα δεν επρόκειτο να συμβεί και ότι όλα ήταν ασκήσεις και τίποτα περισσότερο .

Αρχηγός της Γ.Ε.Ε.Θ.Α. εκείνη την εποχή (1974) ήταν ο Γρηγόριος Μπονάνος. Συγκεκριμένα, το Υπουργείο Εξωτερικών της Ελλάδας γνώριζε από σήμα της ΚΥΠ από την πρεσβεία της Λευκωσίας για νηοπομπή τουρκικών πλοίων στις 19/7/74, παραμονή της απόβασης, 12 μίλια μακρυά από το ακρωτήριο του Αγίου Ανδρέα. Δεν θορυβήθηκε κανείς.
Ξένα ειδησεογραφικά πρακτορεία επίσης ανέφεραν τις προετοιμασίες του Τουρκικού στόλου στο λιμάνι της Μερσίνας , την ίδια ημέρα , για να αποπλεύσει αλλά αυτό ήταν κάτι που δεν προξένησε ανησυχία τόσο στην Αθήνα όσο και στη Λευκωσία (Πόρισμα Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Κύπρου για το Κυπριακό Ζήτημα).
Η επίθεση στο νησί ξεκίνησε στις 20 Ιουλίου 1974 στις 06:07 όταν 13 αεροπλάνα έριξαν αλεξιπτωτιστές στον Τούρκικο θύλακα ανάμεσα στην Κυρήνεια και τη Λευκωσία. Η αντίσταση που συνάντησαν από τις Ελληνοκυπριακές δυνάμεις ήταν ελάχιστη (princeton.edu).


Η Τουρκική επίθεση είχε 3 σκοπούς:

1. Αποβίβαση ανδρών και υλικών στο Πέντεμίλι.
2. Ρίψη αλεξιπτωτιστών στους θύλακες Αγύρτας – Λευκωσίας και ενδυνάμωση τους.
3. Αποκοπή των δυνάμεων της Εθνικής φρουράς με προέκταση του προγεφυρώματος από την ακτή απόβασης στο Πενταδάκτυλο.
Λίγες ώρες μετά, ακολούθησε η απόβαση στην περιοχή Πεντεμίλι δυτικά της Κυρήνειας. Αποβατικός στόλος 33 πλοίων (και τουλάχιστον 30 τανκς) (news.bbc.co.uk) που είχε ξεκινήσει από το λιμάνι της Μερσίνας έφτανε στις ακτές της Κύπρου . Την αποβατική αυτή δύναμη αποτελούσαν περίπου 3500 άνδρες του 50ου Συντάγματος Πεζικού καθώς και ένα τάγμα Πεζοναυτών (400 άνδρες). Η απόβαση αυτή έγινε σε μη κατάλληλο σημείο καθώς τα νερά ήταν βαθειά και χωρούσαν ταυτόχρονα μόνο δύο πλοία τη φορά για να αποβιβάζουν δυνάμεις και εφόδια (kypros.org).
Το πολεμικό υλικό των Τουρκικών δυνάμεων ήταν Αμερικανικό (αντίθετα με τις συνθήκες παραχώρησης για μη χρήση του). Το βασικό τυφέκιο των Τούρκων ήταν το G3 (διαμέτρημα 762). Αντίθετα ο βασικός εξοπλισμός της Κυπριακής Εθνοφρουράς ήταν τα Mauser 1899 (kypros.org). Στο σημείο αυτό αξίζει να παραθέσουμε έναν ενδεικτικό πίνακα των δυνάμεων της Ε.Φ. που διατέθηκαν για τη ν καταδίωξη του Μακαρίου κατά την διάρκεια του πραξικοπήματος και για την αντιμετώπιση του προγεφυρώματος στο Πέντεμιλι (Πόρισμα Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Κύπρου για το Κυπριακό Ζήτημα).
Αξίζει να σημειωθεί ότι αρχικά ο αποβατικός στόλος κατευθυνόταν προς την ακτή της Γλυκιώτισσας  όπου σε πολύ κοντινή απόσταση βρισκόταν δυνάμεις του 251 Τ.Π. της Ε.Φ. Αρνητικό για τους Τούρκους επίσης ήταν το γεγονός ότι στη
συγκεκριμένη ακτή υπήρχαν πάρα πολλοί βράχοι και ύφαλοι στη θάλασσα όπου δυσκόλευαν αφάνταστα μια
ενδεχόμενη απόβαση.
Το γεγονός όμως είναι ότι τελικά στράφηκαν προς την προκαθορισμένη ακτή και η απόβαση άρχισε στις 07:15 το πρωί αντί για τις 05:30 όπως είχε οριστεί. Η επιθετική αυτή ενέργεια κυλούσε με πολύ αργούς ρυθμούς και μέχρι τις 15:00 είχαν αποβιβαστεί περίπου 3000 άνδρες χωρίς άρματα. Το Προγεφύρωμα είχε μήκος μόνο 400 μέτρα και βάθος 200 (Κώστας Μαυροσκούφης – Ιούλιος 2009).
Η πρώτη αντίδραση από τα Ελληνοκυπριακά στρατεύματα ήρθε μόλις στις 09:30 το πρωί όταν το πυροβολικό της Ε.Φ. έβαλε εναντίον του Προγεφυρώματος προκαλώντας σοβαρές απώλειες στους επιτιθέμενους . Η σύγχυση των Τούρκων ήταν τέτοια ώστε τα πυρά του ναυτικού τους προκάλεσαν απώλειες όχι στις δυνάμεις των Ελληνοκυπρίων αλλά στους εισβολείς.
Αξιοσημείωτο είναι επίσης ότι δεν υπήρχε επικοινωνία μεταξύ των Τουρκικών δυνάμεων κατά τη απόβαση (hellas.org). Ευνοήθηκαν από το γεγονός της μη προσβολής τους την ώρα που αποβιβαζόταν, πράγμα το οποίο έγινε τελικά όταν ήδη το πρώτο κύμα είχε βγει στη στεριά (Americanhellenic.org).
Οι μόνοι που αντιμετώπισαν τελικά τους Τούρκους ήταν οι άνδρες του 251 Τ.Π. . Διοικητής του Τάγματος ήταν ο
Αντισυνταγματάρχης Παύλος Κουρούπης (ένας από τους αγνοούμενους της Κυπριακής τέτοια τραγωδίας) και υποδιοικητής του Τάγματος ο Κωνσταντίνος Γρηγοριάδης.
Ο εξοπλισμός του τάγματος ήταν της δεκαετίας του ΄40 και από την ίλη των αρμάτων Τ34/85 (του 1940 – 45) μόνο τα τρία ήταν ετοιμοπόλεμα. Στην ακτή αποβάσεως, στο Πεντεμίλι, κατευθυνθήκαν τρεις λόχοι του Τάγματος , ο 1ος , ο Λόχος διοικήσεως και ο Λ.Υ.Τ. (ellas2.wordpress.com).


Η ώρα της απόβασης

Η δράση των Ελλήνων ήταν εντυπωσιακή και οι προσπάθειές τους καθήλωσαν τους αντιπάλους στις θέσεις τους. Μάλιστα η αντίσταση ήταν που ο στρατηγός Ντεμιρέλ σκέφτηκε σοβαρά να διατάξει οπισθοχώρηση των δυνάμεών του.
Σε αυτό συνέβαλαν αρκετά και οι βολές του πυροβολικού (Υπολοχαγός Αντωνόπουλος) από το όρος Πενταδάκτυλος. Όσο γενναία όμως κι αν πολεμούσαν οι Ελληνοκύπριοι το γεγονός ήταν ότι ήταν απελπιστικά λίγοι. Οι ενισχύσεις που ανέμεναν ήρθαν τη επόμενη ημέρα (21 Ιουλίου 1974) όταν το Προγεφύρωμα είχε ενισχυθεί σημαντικά (hellas.org).
Η ιστορία κατέγραψε πως παρά τις γενναίες προσπάθειες των υπερασπιστών του νησιού η Κύπρος έκτοτε διαιρέθηκε σε δύο «κομμάτια». Ένα Ελληνοτουρκικό και ένα Τουρκικό.
Το 37% του νησιού με την αναπτυγμένη βιομηχανία του τουρισμού χάθηκε. Διακόσιες χιλιάδες ήταν οι πρόσφυγες ,
περίπου τέσσερις χιλιάδες οι νεκροί και χίλιοι εξακόσιοι δεκαεννιά οι αγνοούμενοι (patridamou.gr)
Με αφορμή την παρουσίαση της Τουρκικής απόβασης στο Πέντεμιλι της Κύπρου στις 20 Ιουλίου 1974 θέλω να
επισημάνω κάτι στους αναγνώστες αυτού του άρθρου. Η ιστορία δεν γράφεται με «αν». Η ιστορία δεν γράφεται με
υποθέσεις και αναφορές στο τι θα μπορούσε να είχε γίνει. Η ιστορία ως επιστήμη καταγράφει τα γεγονότα. Είναι μία παρουσίαση των περιστατικών του παρελθόντος.
 Όποιος συνειδητά παραχαράσσει το ιστορικό γίγνεσθαι δε θεωρείται ιστορικός. Ο σκοπός της ιστορίας είναι να επισημάνει αυτά που έχουν γίνει ώστε να μην επαναληφθούν στο μέλλον. Δυστυχώς, για εμάς τους Έλληνες , κάποιοι εξακολουθούν να αγνοούν το παρελθόν με τραγικά όμως αποτελέσματα …

ΠΗΓΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ
http://www.patridamou.gr, Τουρκική εισβολή στην Κύπρο
http://www.antinews.gr, Κύπρος 1974
http://www.ellas2wordpress.com, 251 Τ.Π. Το Τάγμα της Ελληνικής Κερύνειας
http://www.hellas.org, Cyprus: Invasion, Timeline
http://www.princeton.edu, James H.Meyer, Policy watershed: Turkey`s Cyprus policy and the interventions of 1974
http://www.bbc.co.uk, On this day
http://www.kypros.org, Κύπρος 1974 – Φωτογραφικό Αρχείο
http://www.americanhellenic.org, The invasion of Cyprus by Turkey in July and August 1974


ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ
koukfamily.blogspot.com & ellinonea.blogspot.com


 
ΑΒΕΡΩΦ
ΑΙΩΝΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΙΣΤΗ

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

ΤΙ ΕΣΤΙ ΕΘΝΟΣ

Το ΕΘΝΟΣ σχηματιζεται απο δυο βασικους παραγοντες,την ΦΥΛΗ και την ΣΥΝΕΙΔΗΣΗ.Λεγοντας <φυλη>,εννοουμε την<καταγωγη>-οτι πρεπει δηλ.τα ατομα του Εθνους να εχουν κοινη καταγωγη.Δεν αρκει να εχουν αυτα<συνειδηση>
περι κοινης καταγωγης.Δεν αρκει δηλ.να πιστευουν στην κοινη τους καταγωγη,αλλα να εχουν πραγματι κοινη καταγωγη.Διοτι ΜΟΝΟΝ η κοινη καταγωγη-η κοινη<φυλετικη υπαγωγη>-συνεπαγεται ΚΟΙΝΟΥΣ κληρονομικους χαρακτηρες,αρα κοινα πνευματικα στοιχεια.Οταν υπαρχει κοινη καταγωγη,τοτε υπαρχουν κατα το μαλλον η ηττον κοινη γλωσσα,κοινος πολιτισμος,κοινη θρησκεια,κοινα ηθη,κοινη ιστορια.Αυτα τα δευτερογενη στοιχεια δεν αποτελουν,το καθενα ξεχωριστα,απαραιτητο στοιχειο συγκροτησεως Εθνους.Εν τουτοις ολα αυτα,οταν συνυπαρχουν,συντελουν στην συνοχη της κοινοτητος,στην δημιουργια δηλ.ΕΝΙΑΙΑΣ ΣΥΝΕΙΔΗΣΕΩΣ-του δευτερου παραγοντος συγκροτησεως του ΕΘΝΟΥΣ.ΕΘΝΟΣ ειναι επομενως ο ομοειδης φυλετικως λαος,που εχει συνειδηση της υπαρξεως του.
''Η ΚΑΤΑΓΩΓΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ''

ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΔΗΜΟΠΟΥΛΟΣ

Η ΣΗΜΑΙΑ ΜΑΣ

Αυτή η σημαία στα μάτια τα δικά μας συμβολίζει τους Αγώνες όσων πολέμησαν, εργάστηκαν,θυσιάστηκαν, δολοφονήθηκαν, σκοτώθηκαν και έζησαν με πρώτιστες αξίες εκείνες της Ελευθερίας, της Δικαιοσύνης και της Πατρίδας. Αυτούς που έβαλαν το δικό τους λιθαράκι στην αιώνιο πανύψηλο φρούριο του Ελληνικού Πολιτισμού. Δεν είναι ικανή καμία βουλή, κανένα κράτος και κανένας πολιτικός ή κεφάλαιο να την ξεφτιλίζει και να την ξεπουλάει καθημερινά. Οι δειλοί τη βλέπουν με φόβο. Οι προδότες σαν πανί. Οι αστοί σαν ύφασμα. Οι άνανδροι την καίνε. Μα εμείς τη βλέπουμε σαν τη Μάνα που καρτερεί να μας δεί να εκπληρώνουμε τα όνειρα μας. Τα δικά μας,τα δικά της, του Γένους.

ΛΟΓΙΑ ΙΩΝΟΣ ΔΡΑΓΟΥΜΗ




















"Από στενός πατριώτης, γίνομαι εθνικιστής, με τη συνείδηση του έθνους μου και όλων των άλλων εθνών, γιατί οι διαφορές των εθνών πάντα θα υπάρχουν, και έχω τη συνείδησή τους και χαίρομαι που υπάρχουν αυτές οι διαφορές, που με τις αντιθέσεις τους, με τις αντιλήψεις τους, υψώνουν την ανθρώπινη συνείδηση και ενέργεια. Από άτομο γίνομαι άνθρωπος." (ΙΩΝ ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ 18-3-1919)

ΕΘΝΙΚΟ ΠΕΙΣΜΑ

ΙΩΝ ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ

''Δεν θελω να πεθανει το Εθνος μου,το Εθνος αυτο, που τοσα εκαμε στην ζωη του, το εξυπνο,το τοσο ανθρωπινο. Για να το φυλαξω απο τον θανατο πρεπει τωρα να το καμω πεισματαρικο στην ΕΘΝΙΚΗ ΠΙΣΤΗ,στον ΕΘΝΙΣΜΟ, ας ειναι και υπερβολικο το αισθημα που θελω να δωσω στους Ελληνες. Μονον ετσι θα ζησει το ΕΘΝΟΣ.''

''Σε οποιους με κατηγορουν η με περιγελουν, γιατι τους κεντρω το Εθνικο τους αισθημα και τους μιλω αποκλειστικα,θα λεγω:Λοιπον θελετε να πεθανει το Εθνος σας;Αν το θελετε,πεστε το καθαρα,μην κρυβοσαστε''

ΙΩΝ ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ

Η ΡΗΣΗ ΠΟΥ ΟΙ ΕΛΛΗΝΕΣ ΔΕΝ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΧΝΑΜΕ



πισταμνους πρς εδτας τι δκαια μν ν τ
νθρωπείῳ λγ π τς σης νγκης κρνεται, δυνατ δ
ο
προχοντες πρσσουσι κα ο σθενες ξυγχωροσιν.

κατά την συζήτησιν των ανθρωπίνων πραγμάτων το επιχείρημα του δικαίου αξίαν έχει, όπου ίση υπάρχει δύναμις προς επιβολήν αυτού, ότι όμως ο ισχυρός επιβάλλει ό,τι του επιτρέπει η δύναμίς του και ο ασθενής παραχωρεί ό,τι του επιβάλλει η αδυναμία του"

ΘΟΥΚΥΔΙΔΟΥ ΙΣΤΟΡΙΑΙ Ε89

Μετάφραση Ελ. Βενιζέλου


28η ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 1940 - ΔΙΑΓΓΕΛΜΑ Ι. ΜΕΤΑΞΑ

http://4.bp.blogspot.com/_NuhZMDR5O28/S_qK4rCNqWI/AAAAAAAAATQ/FgeBEEMBpt0/s400/%CE%99%CE%A9%CE%91%CE%9D%CE%9D%CE%97%CE%A3+%CE%9C%CE%95%CE%A4%CE%91%CE%9E%CE%91%CE%A3.jpg

“Η στιγμή επέστη που θα αγωνισθώμεν διά την ανεξαρτησίαν της Ελλάδος, την ακεραιότητα και την τιμήν της.
Μολονότι ετηρήσαμεν την πλέον αυστηράν ουδετερότητα και ίσην προς όλους, η Ιταλία μη αναγνωρίζουσα εις ημάς να ζήσωμεν ως ελεύθεροι Έλληνες, μου εζήτησε σήμερον την 3ην πρωινήν ώραν την παράδοσιν τμημάτων του Εθνικού εδάφους κατά την ιδίαν αυτής βούλησιν και ότι προς κατάληψιν αυτών η κίνησις των στρατευμάτων της θα ήρχιζε την 6ην πρωινήν. Απήντησα εις τον Ιταλόν Πρεσβευτήν ότι θεωρώ και το αίτημα αυτό καθ’ εαυτό και τον τρόπον με τον οποίον γίνεται τούτο ως κήρυξιν πολέμου της Ιταλίας κατά της Ελλάδος.
Έλληνες
Τώρα θα αποδείξωμεν εάν πράγματι είμεθα άξιοι των προγόνων μας και της ελευθερίας την οποίαν μας εξησφάλισαν οι προπάτορές μας. Όλον το Έθνος θα εγερθή σύσσωμον. Αγωνισθήτε διά την Πατρίδα, τας γυναίκας, τα παιδιά μας και τας ιεράς μας παραδόσεις. Νυν υπέρ πάντων ο αγών.


Η ΕΞΟΝΤΩΣΗ ΕΝΟΣ ΕΘΝΟΥΣ

Το πρώτο βήμα για να εξοντώσεις ένα έθνος
είναι να διαγράψεις τη μνήμη του.
Να καταστρέψεις τα βιβλία του,
την κουλτούρα του, την ιστορία του.
Μετά να βάλεις κάποιον να γράψει νέα βιβλία,
να κατασκευάσει μια νέα παιδεία,
να επινοήσει μια νέα ιστορία.
Δεν θα χρειαστεί πολύς καιρός
για να αρχίσει αυτό το έθνος
να ξεχνά ποιο είναι και ποιο ήταν.
Ο υπόλοιπος κόσμος γύρω του
θα το ξεχάσει ακόμα πιο γρήγορα.


Μ. Κούντερα

Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΣΕ 10 ΛΕΠΤΑ

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΠΕΛΑΣΓΟΣ: 26 ΧΡΟΝΙΑ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗΣ ΣΥΝΕΙΣΦΟΡΑΣ ΣΤΗΝ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΥ.