ΝΕΟ ΒΙΒΛΙΟ ΑΠΟ ΤΗΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΠΕΛΑΣΓΟΣ : ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ ΙΩΑΝΝΟΥ ΒΕΖΑΝΗ ''ΠΙΣΤΙΣ'' - ΕΝΑ ΧΡΕΟΣ ΕΚΠΛΗΡΩΘΗΚΕ ΠΡΟΣ ΕΝΑΝ "ΑΓΝΩΣΤΟ ΗΡΩΑ" ... ΜΙΑ ΙΔΕΟΛΟΓΙΚΗ ΠΑΡΑΚΑΘΗΚΗ ΤΟΥ, ΠΟΥ ΑΦΙΕΡΩΘΗΚΕ ΣΕ ΕΝΑΝ "ΣΥΓΧΡΟΝΟ ΗΡΩΑ" ΜΕ ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ ΣΥΝΑΓΩΝΙΣΤΕΣ-ΜΑΘΗΤΕΣ ΤΟΥ...

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΠΕΛΑΣΓΟΣ : https://www.hellasbooks.gr/ 

Η ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ ΤΩΝ ΦΙΛΩΝ : https://ekdoseispelasgos85.blogspot.com/

 

ΑΣ ΜΗΝ ΛΗΣΜΟΝΟΥΜΕ ΤΟΥΣ ΕΧΘΡΟΥΣ ΤΟΥ ΕΘΝΟΥΣ

Του Δημητρίου Καπράνου

Πρίν λίγες ημέρες τιμήσαμε τήν μνήμη τῶν ἑκατοντάδων χιλιάδων Ἑλλήνων τοῦ Πόντου, θυμάτων τῆς Γενοκτονίας, πού ὑπέστη αὐτό τό περήφανο ἑλληνικότατο κλωνάρι τοῦ Ἑλληνισμοῦ ἀπό τούς βαρβάρους σφαγεῖς προγόνους τοῦ Ἐρντογάν, ὑπό τίς ὁδηγίες καί τήν ἡγεσία ἑνός τεραστίου καθάρματος, τοῦ Γερμανοῦ στρατηγοῦ Ὄττο Λίμαν φόν Σάντερς.

Γιά νά μήν ξεχνιόμαστε, τούς ἀτάκτους κατσαπλιάδες, πού δέν γνώριζαν οὔτε νά πολεμοῦν, ἐκπαίδευσαν καί καθοδήγησαν Γερμανοί, οἱ ὁποῖοι ὅπως ἀπέδειξαν ἀργότερα εἶναι οἱ «ἀπόλυτοι μαίτρ» στίς γενοκτονίες, μέ κορυφαῖο τό Ὁλοκαύτωμα!

Ἔγραψε χθές ὁ φίλτατος Κωνσταντῖνος Τριανταφυλλάκης: «Ὁ φόν Σάντερς ἦταν ὁ ἐμπνευστής τῆς Γενοκτονίας τῶν Χριστιανικῶν πληθυσμῶν τῆς Ὀθωμανικῆς αὐτοκρατορίας (σημ. συντ: δηλαδή τῶν ἐκκαθαρίσεων ἀπό τούς “ἀνεπιθύμητους” νομίμους κατόχους τῶν περιοχῶν πού ἀκόμη καταπατοῦν οἱ Τοῦρκοι.) Μετά τήν ἧττα τῶν Τούρκων στούς Βαλκανικούς Πολέμους, ὁ φόν Σάντερς ἐκλήθη στήν Κωνσταντινούπολη καί οἱ Νεότουρκοι τοῦ ἀνέθεσαν τήν ἀναδιοργάνωση καί τή διοίκηση τοῦ τουρκικοῦ στρατοῦ.

Πρῶτο “ἔργο” του, ὁ ξεριζωμός καί ἡ Γενοκτονία τῶν Ἑλλήνων τῆς Ἀνατολικῆς Θράκης. Δεύτερο, “ἔργο” του ἡ Γενοκτονία τῶν Ἀρμενίων.

Τό “ἔργο” ὁλοκληρώθηκε μέ τήν Γενοκτονία τῶν Ἑλλήνων τοῦ Πόντου.

Ὁ φόν Σάντερς εἶναι ἕνας εἰδεχθής ἐγκληματίας καί ὄνειδος τῆς ἀνθρωπότητος.

Αὐτός ὁ ἐγκληματίας, τό 1918 εἶχε συλληφθεῖ αἰχμάλωτος ἀπό τίς Ἀγγλικές δυνάμεις στήν ἧττα τοῦ τουρκικοῦ στρατοῦ στήν Παλαιστίνη. Μετεφέρθη στίς φυλακές τῆς Μάλτας, ὅμως Φεβρουάριο τοῦ 1919 καί ἐνῷ κρατοῦνταν μέ σκοπό νά δικαστεῖ γιά ἐγκλήματα πολέμου, λόγῳ μή ἐγέρσεως ἀξιώσεων ἐκ μέρους τῆς κυβερνήσεως Βενιζέλου, ἀφέθη ἐλεύθερος, παραιτούμενος τόν ἴδιο χρόνο ἀπό τόν γερμανικό στρατό!»…

Νά σημειώσουμε ὅτι μέχρι τό 1915 ὁ ἐγκληματίας αὐτός, ὁ στυγνός δολοφόνος, ἐτιμᾶτο ἀπό τούς Γερμανούς ὡς «Ὁ νικητής τῆς Καλλιπόλεως». Οἱ συμπατριῶτες του, ὅμως, τόν «καθάρισαν ἐν ψυχρῷ» μετά θάνατον, λόγῳ τῆς συμμετοχῆς του στή γενοκτονία τῶν Ἀρμενίων.

Τό μνῆμα του εἶχε χαρακτηρισθεῖ ἀπό τήν πόλη τοῦ Ντάρμσταντ “Τάφος τιμῆς” γιά τίς πολεμικές του ἀνδραγαθίες, κυρίως γιά τήν “Ἐπιτυχία” τῶν στρατευμάτων στήν πολιορκία τῆς Καλλιπόλεως (Gallipoli). Οἱ μετέπειτα ἔρευνες, ὅμως, ἐπεσήμαναν στήν “δραστηριότητά του” κατά τίς ἐπιχειρήσεις τοῦ Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου, ἡ ὁποία συνδέεται μέ τήν Γενοκτονία τῶν Ἀρμενίων καί ἔτσι ὅλα τά “τιμητικά” πού συνόδευαν τήν ἄθλια δῆθεν ὑστεροφημία του, πετάχθηκαν στόν κάλαθο τῶν ἀχρήστων τῆς Ἱστορίας.»

Ἄς μᾶς ἐπιτραπεῖ νά προσθέσουμε ἕνα «καί» στήν ἐν πολλοῖς σωστή ἄποψη τοῦ φίλου Κωνσταντίνου. «Λόγῳ μή ἐγέρσεως ἀξιώσεων ΚΑΙ ἐκ μέρους τῆς κυβερνήσεως Βενιζέλου, ἀφέθηκε ἐλεύθερος, παραιτούμενος τόν ἴδιο χρόνο ἀπό τόν γερμανικό στρατό!»…

Διότι δέν ἦταν μόνον ἡ δική μας κυβέρνηση πού μποροῦσε νά ἐγείρει ἀξιώσεις ἀπό τήν Γερμανία. Ὄφειλε, ὅμως, νά τό πράξει. Φαίνεται, δυστυχῶς, ὅτι οἱ πιέσεις πρός τήν σχεδόν πάντα «ὑπάκουη» Ἑλλάδα ἔχουν βαθειές ρίζες, ἄν σκεφθοῦμε ὅτι κάτι τέτοιο ἔγινε ‒ἀκόμη γίνεται‒ στό θέμα τῶν πολεμικῶν ἀποζημιώσεων τίς ὁποῖες δικαιοῦται ἡ πατρίδα μας λόγῳ τῶν ἐγκλημάτων πού διέπραξαν οἱ Γερμανοί κατά τήν διάρκεια τῆς ναζιστικῆς κατοχῆς (1941-1944) τῆς Ἑλλάδος.

Ὅσο γιά τόν δήμιο φόν Σάντερς, εἰσέπραξε τά ἐπίχειρα τῶν ἐγκλημάτων του κατά τόν χειρότερο τρόπο. Οἱ Τοῦρκοι βίασαν τήν κόρη καί τήν σύζυγό του! Ἔπειτα, ὅμως, «τά βρῆκαν στό οἰκονομικό», καί ὅλα «ταμάμ»…

 

https://www.estianews.gr/apopseis/%e1%bc%84s-min-lismono%e1%bf%a6me-tous-%e1%bc%90chthrous-to%e1%bf%a6-%e1%bc%94thnous/

ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ ΥΠΕΞ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΜΟΦΟΒΙΑ ΑΛΛΑ ΣΙΩΠΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Ἀμετανόητος ὁ κ. Γεραπετρίτης, τῶν ὑποκλίσεων, ἀπαξίωσε νά ἐκδώσει ἀνακοίνωση στήν μνήμη 353.000 Ποντίων, ἐνῷ ἔσπευσε νά ἀποστείλει ἔγγραφο σέ ὅλες τίς πρεσβεῖες τοῦ ἐξωτερικοῦ γιά τήν ὁμοφυλοφιλία – Μόνον ὁ Πρόεδρος τῆς Δημοκρατίας στό ὕψος τῶν περιστάσεων

ΜΕ ΑΕΡΟΛΟΓΙΕΣ γιά τήν ἀντιμετώπιση τῶν κρίσεων πού μαστίζουν τήν ἀνθρωπότητα εἶχε προσέλθει στήν ὑπουργική σύνοδο τῆς Ἀτταλείας ὁ ὑπουργός Ἐξωτερικῶν κ. Γιῶργος Γεραπετρίτης. Τόσο πολύ τόν ἔχει τυφλώσει ἡ «αἴγλη» τοῦ νεοσουλτάνου Ἐρντογάν, πρό τοῦ ὁποίου ὑπεκλίνετο στήν Ἀθήνα, πού δέν θέλησε νά διαταράξει τίς σχέσεις μαζί του καί δέν προέβη σέ καμμία δήλωση, δέν ἐξέδωσε καμμίαν ἀνακοίνωση γιά τήν θλιβερή ἐπέτειο τῆς γενοκτονίας τῶν Ἑλλήνων τοῦ Πόντου. Γιά ἕνα ἔγκλημα, πάνω στό ὁποῖο οἰκοδομήθηκε τό σημερινό τουρκικό Κράτος. Γιά ἕνα ἔγκλημα πού διέπραξε ὁ ἴδιος ὁ ἱδρυτής τῆς «σύγχρονης» Τουρκίας Μουσταφᾶ Κεμάλ. Ἀπ’ ἐναντίας εἶχε τόν χρόνο καί τήν διάθεση τό Ὑπουργεῖο τῶν Ἐξωτερικῶν νά ὀργανώσει διαδικτυακή ἐκδήλωση γιά τήν ἀντιμετώπιση τῆς …ὁμοφοβίας! Σέ ἐγκύκλιο ἡ ὁποία ἀπεστάλη σέ ὅλες τίς ἀνά τόν κόσμο πρεσβεῖες μας ἀναφέρεται:

«Σέ συνέχεια τοῦ ἔγγραφου κας Γενικῆς Γραμματέως ΑΠ 26026/08.05.2025, ἀποστέλλεται ἐκ νέου, πρός διευκόλυνσή σας, ὁ σύνδεσμος παρακολούθησης τῆς ἐκδήλωσης γιά τήν Παγκόσμια Ἡμέρα κατά τῆς Ὁμοφοβίας, Τρανσφοβίας καί Ἀμφιφοβίας, ἡ ὁποία θά πραγματοποιηθεῖ αὔριο Παρασκευή 16 Μαΐου 2025 καί ὥρα 10:00-12:00 (τ.ὥ.). Γιά τυχόν διευκρινίσεις καί ἐρωτήματα, μπορεῖτε νά ἀπευθύνεστε στό Γραφεῖο Γενικῆς Γραμματέως/Τμῆμα Ἰσότητας, (equality@mfa.gr, 210 368 1643 / 1205), καθώς καί στήν Ἑλληνική Διπλωματική Ἀκαδημία».

Φαίνεται αὐτό τό ζήτημα νά εἶναι πιό σημαντικό γιά τόν κ. Γεραπετρίτη ἀπό τήν καταγγελία τῆς γενοκτονίας τῶν Ἑλλήνων τοῦ Πόντου.Ἔτσι, μετά τίς ὑποχωρήσεις στήν Κάσο καί στά θαλάσσια πάρκα, μετά τίς προκλήσεις τῶν Τούρκων καί τίς ἀπαιτήσεις τους γιά ἐπέκταση στά νησιά μας πού ἔχουν μείνει ἀναπάντητες, τό Ὑπουργεῖο Ἐξωτερικῶν ὑποπίπτει στό ἀτόπημα νά προσβάλει τήν ἱστορική μνήμη. Νά προσβάλει τήν συλλογική μνήμη τῶν Ἑλλήνων καί νά προσβάλει τούς 353.000 νεκρούς Ποντίους. Τούς συμπατριῶτες, πού ὁδηγήθηκαν εἴτε στήν σφαγή εἴτε στόν θάνατο ἐξ αἰτίας τῶν κακουχιῶν, στίς ὁποῖες τούς ὑπέβαλλε τό δολοφονικό καθεστώς τῶν Νεοτούρκων.

Ψιλά γράμματα αὐτά γιά τόν κ. Γεραπετρίτη. Προέχει γιά αὐτόν νά μήν διαταραχθοῦν οἱ σχέσεις μέ τήν Τουρκία. Οἱ σχέσεις, οἱ ὁποῖες μόνον στήν φαντασία ὁρισμένων εἶναι καλές.

Καί δέν ἦταν μόνον τό ΥΠΕΞ. Προέβη ὁ Πρωθυπουργός σέ ἀνάρτηση σχετικά μέ τήν μαύρη ἐπέτειο τοῦ ξερριζωμοῦ τῶν Ἑλλήνων τοῦ Πόντου, χωρίς ὅμως νά ἀναφέρει οὔτε μία φορά τόν ὅρο «γενοκτονία». Οὔτε αὐτός ἤθελε νά θίξει τούς Τούρκους καί νά διαταράξει τίς κατά φαντασίαν καλές σχέσεις μαζί τους.

Ὁ μόνος πού ἐστάθη εἰς τό ὕψος τῶν περιστάσεων ἦταν ὁ Πρόεδρος τῆς Δημοκρατίας κ. Κωνσταντῖνος Τασούλας, ὁ ὁποῖος στό χθεσινό μήνυμά του, ἀναφέρει μεταξύ ἄλλων: «Σήμερα, ἡμέρα μνήμης τῆς Γενοκτονίας τῶν Ἑλλήνων τοῦ Πόντου, τιμᾶμε μέ σεβασμό τίς ἑκατοντάδες χιλιάδες τῶν θυμάτων πού διώχθηκαν, σφαγιάστηκαν, ξερριζώθηκαν ἀπό τίς προγονικές τους ἑστίες, ἀφανίστηκαν στίς μαρτυρικές πορεῖες θανάτου στήν Ἀνατολία, κατά τή διάρκεια τῆς Ὀθωμανικῆς Αὐτοκρατορίας. Μνημονεύουμε μέ ὀδύνη τίς ἀνείπωτες δοκιμασίες ἑνός ἀπό τά πλέον δυναμικά κομμάτια τοῦ Ἑλληνισμοῦ μέ τόν μοναδικό πολιτισμό του, πού ἐπί αἰῶνες ἀνθοῦσε στά παράλια καί στήν ἐνδοχώρα τοῦ Πόντου. Καθιερώνοντας πρίν ἀπό τρεῖς καί πλέον δεκαετίες, στίς 11 Μαρτίου 1994, τήν 19η Μαΐου ὡς ἡμέρα μνήμης τῆς Γενοκτονίας τῶν Ποντίων, ἡ Βουλή τῶν Ἑλλήνων ἐκπλήρωσε ἕνα καθῆκον ὄχι μόνο πρός τούς ὁμοεθνεῖς μας –τούς ἀπογόνους ὅσων ἀθώων ἐπέζησαν ἀναζητῶντας καταφυγή στή μητέρα πατρίδα, γιά νά συμβάλουν στή συνέχεια, μέ τήν ἀκλόνητη ἐνεργητικότητα, τό ἀκαταπόνητο ψυχικό σφρίγος καί τίς χιλιόχρονες ἀξίες τους στήν οἰκοδόμηση τῆς νεότερης Ελλάδας– ἀλλά καί πρός τήν Ἱστορία.

106 χρόνια μετά τήν ἔναρξη τοῦ τελευταίου σταδίου τῆς ἐξόντωσης τοῦ Ποντιακοῦ Ἑλληνισμοῦ, χρέος ὅλων μας ἀπέναντι στήν ἱστορία μας εἶναι νά διατηρήσουμε ζωντανή τή μνήμη τῶν τραγικῶν θυμάτων αὐτῆς τῆς θηριωδίας.

Ἡ διεθνής ἀναγνώριση τῆς γενοκτονίας τῶν Ἑλλήνων τοῦ Πόντου συνιστᾶ τόν ἐλάχιστο φόρο τιμῆς στίς ζωές αὐτῶν τῶν ἀνθρώπων καί συμβολή στίς προσπάθειες ἀποτροπῆς τῆς ἐπανάληψης ἀνάλογων εἰδεχθῶν ἐγκλημάτων στό μέλλον.

Ἡ θυσία τῶν Ἑλλήνων τοῦ Πόντου μᾶς ἀφήνει ὡς παρακαταθήκη τόν ἀγῶνα γιά τήν καταπολέμηση κάθε μορφῆς βίας, διακρίσεων καί μισαλλοδοξίας καί τήν προώθηση τῆς εἰρηνικῆς συνύπαρξης καί συνεργασίας τῶν λαῶν».

Ἐάν πάντως ἐνόμιζαν, ὁ κ. Γεραπετρίτης καί οἱ σύν αὐτῷ, ὅτι ἡ στάσις τους, ἡ σιγή πού τηροῦν ἀπέναντι στό ἔγκλημα, θά εἶχε ἀπήχηση στήν Τουρκία, ἀπατῶνται. Τό τουρκικό ὑπουργεῖο ἔσπευσε νά κατηγορήσει τήν Ἑλλάδα ὅτι «παραληρεῖ» καί νά ὁμιλήσει γιά ἰσχυρισμούς «ἀσύμβατους μέ τά ἱστορικά γεγονότα».

Στήν ἀνακοίνωσή του ἀναφέρει: «Καταδικάζουμε τίς παραληρηματικές δηλώσεις τῶν ἑλληνικῶν ἀρχῶν μέ ἀφορμή τήν ἐπέτειο τῶν ἀβάσιμων ἰσχυρισμῶν γιά τόν “Πόντο”, οἱ ὁποῖες σέ καμμία περίπτωση δέν εἶναι συμβατές μέ τά ἱστορικά γεγονότα. Στίς 19 Μαΐου 1919, ὑπό τήν ἡγεσία τοῦ Μεγάλου Ἡγέτη Γκάζι Μουσταφᾶ Κεμάλ Ἀτατούρκ, ἀπορρίπτουμε αὐτές τίς δηλώσεις πού στοχεύουν νά δυσφημίσουν τόν Πόλεμο τῆς Ἀνεξαρτησίας μας μέ φανταστικές κατηγορίες.

Ἐνῷ εἶναι ἱστορικό γεγονός ὅτι ὁ ἑλληνικός στρατός διέπραξε ἀμέτρητες θηριωδίες στά ἐδάφη τῆς Ἀνατολίας πού κατέλαβε μέ τήν ὑποστήριξη τῶν ἰμπεριαλιστικῶν δυνάμεων τῆς ἐποχῆς, οἱ ἀβάσιμες προσπάθειες τῆς ἑλληνικῆς πολιτικῆς σήμερα νά διαβάσει τό παρελθόν ἀνάποδα δέν ἔχουν καμμία ἰσχύ.

Στά τέλη τοῦ 19ου αἰῶνα, οἱ ποντιακές δραστηριότητες, πού προέκυψαν ὡς προέκταση τῶν φιλοδοξιῶν τῆς Ἑλλάδας τῆς “Μεγάλης Ἰδέας” στά ἐδάφη μας, διακόπηκαν γιά πάντα ἀπό τόν ἀποφασιστικό ἀγῶνα τοῦ ἔθνους μας. Καλοῦμε τίς ἑλληνικές ἀρχές νά ἐγκαταλείψουν τήν πολιτική ἐκμετάλλευσης αὐτῶν τῶν ἱστορικῶν γεγονότων, πού εἶχαν ὡς ἀποτέλεσμα τήν ἀνταλλαγή τουρκικῶν καί ἑλληνικῶν πληθυσμῶν, γιά λαϊκιστικούς σκοπούς καί νά τιμήσουν τά ἐγκλήματα θηριωδίας πού διαπράχθηκαν κατά τῶν Τούρκων καί ἄλλων ἐθνοτήτων, ξεκινῶντας ἀπό τή σφαγή τῆς Τρίπολης τό 1821.

Τέτοιες προσπάθειες νά πληγοῦν οἱ σχέσεις μεταξύ Τουρκίας καί Ἑλλάδας, οἱ ὁποῖες ἐξελίσσονται μέ θετική δυναμική τά τελευταῖα χρόνια, μέ τή δημιουργία ἐχθρότητας ἀπό τήν ἱστορία πρέπει νά σταματήσουν».

Θέλει, δηλαδή, ἡ Ἄγκυρα νά σταματήσουν οἱ καταγγελίες τῶν ἐγκλημάτων γιά νά συνεχίζει ἀνενόχλητη τήν ἐπεκτατική καί ἀναθεωρητική πολιτική της.
Πολιτική, τήν ὁποία διά τῆς σιωπῆς τους, ἀνέχονται καί κάποιοι Ἕλληνες πολιτικοί…

https://www.estianews.gr/kentriko-thema/%e1%bc%90gkyklios-ypeks-gia-tin-%e1%bd%81mofovia-%e1%bc%80lla-siopi-gia-tin-genoktonia/

20 ΜΑΪΟΥ 1941 : Η ΜΑΧΗ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ ΚΑΙ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΟΥ Β΄ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΥ ΠΟΛΕΜΟΥ

Πηγές: Antony Beevor , «ΚΡΗΤΗ Η ΜΑΧΗ ΚΑΙ Η ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ», ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΓΚΟΒΟΣΤΗ
ΗΛΙΑΣ ΦΙΛΙΠΠΙΔΗΣ, «ΚΡΗΤΗ 1941», ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΙΩΛΚΟΣ
ΔΗΜΟΣΘΕΝΗΣ ΚΟΥΚΟΥΝΑΣ, «ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΚΑΤΟΧΗΣ», ΤΟΜΟΣ Β’, ΕΚΔΟΤΙΚΟΣ ΟΙΚΟΣ Α.Α. ΛΙΒΑΝΗ
ΘΕΟΧΑΡΗΣ ΔΕΤΟΡΑΚΗΣ. «ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ, ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΜΥΣΤΙΣ,1990
Δρ. ΙΩΑΝΝΗΣ Σ.ΠΑΠΑΦΛΩΡΑΤΟΣ, «ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΣΤΡΑΤΟΥ 1833-1949», ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΑΚΚΟΥΛΑ 2014
«ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΕΘΝΟΥΣ»,ΕΚΔΟΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ

 

Οι στρατιωτικές δυνάμεις που βρίσκονταν στην Κρήτη τον Μάιο του 1941- Το γερμανικό σχέδιο για την κατάληψη της Μεγαλονήσου- Η επίθεση των επίλεκτων γερμανικών δυνάμεων στην Κρήτη- Η ηρωική αντίσταση των απλών ανθρώπων του νησιού- Το βατερλό των Γερμανών αλεξιπτωτιστών- Οι συνέπειες της μάχης της Κρήτης για τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο και δηλώσεις θαυμασμού ξένων πολιτικών και στρατιωτικών για τους Έλληνες

Με τη μάχη της Κρήτης, όπως επικράτησε να λέγεται η επική αντίσταση των ηρωικών υπερασπιστών της Μεγαλονήσου απέναντι στους Γερμανούς εισβολείς το τελευταίο δεκαήμερο του Μαΐου 1941, θα ασχοληθούμε στο σημερινό μας άρθρο. Βέβαια για τη μάχη της Κρήτης έχουν γραφτεί εκατοντάδες βιβλία και δεκάδες χιλιάδες σελίδες. Είναι πρακτικά αδύνατο σε ένα άρθρο να παραθέσουμε όλα τα γεγονότα τα οποία σχετίζονται με τη μάχη της Κρήτης. Θα αναφερθούμε στα πιο σημαντικά και σε κάποια που πιθανότατα βλέπουν για πρώτη φορά το φως της δημοσιότητας.

Η ελληνική κυβέρνηση στην Κρήτη- Οι υπερασπιστές του νησιού

Λίγο πριν την κατάληψη της Αθήνας από τους Γερμανούς, συγκεκριμένα στις 23 Απριλίου 1941 ο βασιλιάς Γεώργιος και η ελληνική κυβέρνηση με πρωθυπουργό τον Εμμανουήλ Τσουδερό κατέφυγαν στην Κρήτη, τη μόνη ελεύθερη ακόμα περιοχή της Ελλάδας.

Την άμυνα της Μεγαλονήσου είχαν αναλάβει κυρίως δυνάμεις Άγγλων, Αυστραλών και Νεοζηλανδών που μεταφέρθηκαν εκεί μετά την κατάρρευση του μετώπου στην ηπειρωτική Ελλάδα. Σύμφωνα με τον Δ.Κούκουνα, ήταν: 13.500 Άγγλοι, 7.100 Νεοζηλανδοί, 6.500 Αυστραλοί και 1.000 Κύπριοι και Παλαιστίνιοι. Στην Κρήτη βρίσκονταν επίσης λιγοστές ελληνικές δυνάμεις: οκτώ τάγματα νεοσυλλέκτων που είχαν μεταφερθεί από το Ναύπλιο, την Καλαμάτα και την Τρίπολη και ήταν αγύμναστοι και χωρίς οπλισμό. Αξιόμαχη ήταν η δύναμη της Σχολής Χωροφυλακής και οι πρώτες τάξεις των Σχολών Ευελπίδων και Ικάρων που όμως είχαν ανεπαρκή οπλισμό και ελάχιστα εφόδια. Συνολικά οι ελληνικές δυνάμεις αριθμούσαν γύρω στους 11.500 άνδρες. Κρητικοί στρατιώτες δεν υπήρχαν στο νησί καθώς η VΜεραρχία Κρήτης είχε αποκλειστεί στην ηπειρωτική Ελλάδα. Υπήρχε όμως η Πολιτοφυλακή της Κρήτης, που μόλις είχε ιδρυθεί, με επικεφαλής τον γνωστό από τα χρόνια του Ε.Βενιζέλου, Παύλο Γύπαρη.Την ανώτατη στρατιωτική διοίκηση των συμμαχικών και ελληνικών δυνάμεων είχε αναλάβει ο Στρατηγός Bernard Freyberg, που είχε γεννηθεί στη Μ.Βρετανία, αλλά από 2 ετών ζούσε στη Νέα Ζηλανδία.

Η κατάσταση στην Κρήτη ως την άνοιξη του 1941

Λόγω της μεγάλης γεωπολιτικής και γεωστρατηγικής αξίας της, η Κρήτη είχε μπει στο στόχαστρο των Μεγάλων Δυνάμεων από τα χρόνια του Μεσοπολέμου. Με πρόσχημα επιστημονικές και πολιτιστικές δραστηριότητες, Βρετανοί και Γερμανοί είχαν στείλει στη Μεγαλόνησο πολλούς κατασκόπους. Τον Απρίλιο του 1940 διπλωματικές πληροφορίες έφερναν την Ιταλία έτοιμη για την κατάληψη της Κρήτης καθώς είχε και ισχυρή στρατιωτική παρουσία στα Δωδεκάνησα. Την ίδια περίπου εποχή άρχισε να μεγαλώνει το βρετανικό ενδιαφέρον για την Κρήτη και στις 29 Οκτωβρίου 1940 ο Τσόρτσιλ τηλεγραφεί στον Υπουργό Εξωτερικών Άντονι Ίντεν, ο οποίος βρισκόταν στο Χαρτούμ του Σουδάν:

‘’Ενταύθα άπαντες είμεθα πεπεισμένοι ότι δέον όπως καταβληθεί προσπάθεια να εγκαταστήσωμεν βάσιν εις Κρήτην και ότι πρέπει να τολμήσωμεν να διακινδυνεύσωμεν διά να αποκτήσωμεν το πολύτιμον αυτό γέρας (βραβείο, έπαθλο).

Πρωταρχικής σημασίας είναι να έχωμεν το καλύτερον δυνατόν αεροδρόμιον και μίαν ναυτικήν βάσιν διά τον ανεφοδιασμόν μας εις καύσιμα και εις τον λιμένα της Σούδας. Επιτυχής υπεράσπισις της Κρήτης είναι ανεκτίμητος βοήθεια διά την άμυναν της Αιγύπτου. Εάν οι Ιταλοί καταλάβουν την Κρήτην αυτό θα εσήμαινε σοβαράν επιδείνωσιν όλων των δυσχερειών μας εις την Μεσόγειον’’.

Στις 31 Οκτωβρίου 1940 έφτασαν στην Κρήτη οι πρώτες βρετανικές δυνάμεις για την άμυνά της. Τα μέσα που διέθεταν όμως, ήταν μόλις 20 αντιαεροπορικά και λίγα επάκτια τηλεβόλα.

Η ελληνική πολιτική ηγεσία είχε επαναπαυτεί, θεωρώντας την άμυνα της Κρήτης εξασφαλισμένη από τους Βρετανούς. Έτσι απέσυρε την V Μεραρχία για το μέτωπο στην Ήπειρο. Ο Βρετανός Ναύαρχος δήλωσε ότι οποιαδήποτε απόβαση στην Κρήτη ήταν αδύνατη όσο ο ίδιος φρουρούσε την περιοχή.

Όπως αναφέραμε ,από τις 23 Απριλίου 1941 η ελληνική κυβέρνηση εγκαταστάθηκε στην Κρήτη ,συγκεκριμένα στα Χανιά. Μαζί της και οι σύμμαχοι πρεσβευτές της Ολλανδίας, της Πολωνίας, της Γιουγκοσλαβίας και της Μ. Βρετανίας. Στον Βέλγο πρέσβη που εθεωρείτο φιλογερμανός δεν επιτράπηκε να μεταβεί στην Κρήτη. Οι πρεσβευτές των ουδέτερων χωρών δεν ακολούθησαν την κυβέρνηση Τσουδερού στην Κρήτη. Μάλιστα η τουρκική στάση έγινε αντικείμενο εκμετάλλευσης από τις εχθρικές δυνάμεις. Αναφέρει χαρακτηριστικά η ελληνική πρεσβεία στο Λονδίνο (19 Μαΐου 1941): ‘’Οι ραδιοφωνικοί σταθμοί Βουδαπέστης και Λιόν (ος) μετέδωσαν την είδησιν ότι κατά πληροφορίας του Μεσατζέρο εξ Αγκύρας η τουρκική κυβέρνησις δεν έχει διπλωματικήν αντιπροσωπείαν εις Κρήτην ούτε να διορίσει ταύτην’’. Λίγο αργότερα και η εξόριστη γιουγκοσλαβική κυβέρνηση από τη Μέση Ανατολή ανακάλεσε τον πρεσβευτή της από την Κρήτη.

Όταν ο Τσουδερός έφτασε στην Κρήτη διαπίστωσε ότι η άμυνα της Κρήτης είναι ανεπαρκέστατη. ‘’Εάν δεν το αντιληφθούν εγκαίρως (οι Βρετανοί) βαίνομεν απλώς προς ένα ένδοξον Αρκάδι. Αλλά τότε αι οδοί προς Σουέζ ανοίγουν ευκόλως’’ τηλεγράφησε στον πρεσβευτή μας στο Λονδίνο στις 28 Απριλίου 1941.

Ο Στρατηγός Φράιμπεργκ κατένειμε τις ελληνοσυμμαχικές δυνάμεις ως εξής:
11.859 αξιωματικοί και άνδρες υπό τον Ταξίαρχο Πάτικ στον τομέα Μάλεμε.
14.882 αξιωματικοί και άνδρες υπό τον Στρατηγό Ουέστον στον τομέα Σούδας. Μεταξύ αυτών ήταν και 2.000 ναύτες.
6.730 αξιωματικοί και άνδρες υπό τον Ταξίαρχο Βάζεϊ στον τομέα Ρεθύμνου και τέλος,
8.024 αξιωματικοί και άνδρες υπό τον Ταξίαρχο Τσάπελ στον τομέα Ηρακλείου.

Οι γερμανικές δυνάμεις-Το σχέδιο ‘’Merkur’’

Για τους Βρετανούς αλλά και για τους Γερμανούς επιτελικούς η μελέτη του χάρτη της Ανατολικής Μεσογείου το φθινόπωρο του 1940 οδήγησε σε δύο συμπεράσματα:
α) ότι η Κρήτη ήταν η αεροπορική και ναυτική βάση κλειδί της περιοχής και
β) ότι οι δυνάμεις του Άξονα μπορούσαν να την καταλάβουν μόνο με αερομεταφερόμενες δυνάμεις καθώς η ισχύς του Βρετανικού Ναυτικού έκανε επικίνδυνη μια επίθεση από τη θάλασσα.

Καθώς είχαν παραμεριστεί τα σχέδια για εισβολή στη Μ. Βρετανία, ο Στρατηγός Χάλντερ ανέφερε στις 25/10/1940: ‘’Η κυριαρχία στην Ανατολική Μεσόγειο εξαρτάται από την κατάληψη της Κρήτης και ο καλύτερος τρόπος με τον οποίο αυτό μπορεί να επιτευχθεί είναι με εισβολή από αέρος’’.

Μάλιστα στις 28 Οκτωβρίου 1940, ο Χίτλερ είχε προτείνει στον Μουσολίνι, να διαθέσει μια αερομεταφερόμενη μεραρχία και μια μεραρχία αλεξιπτωτιστών, αν ήθελε να εισβάλει στην Κρήτη. Ο Βρετανός Ταξίαρχος Tidbury που διορίστηκε στις 3 Νοεμβρίου 1940 διοικητής των βρετανικών στρατευμάτων στην Κρήτη, είχε προβλέψει τις τέσσερις ζώνες όπου θα πραγματοποιούνταν οι ρίψεις των αλεξιπτωτιστών στο νησί, έξι και πλέον μήνες πριν την επίθεση. Όπως γράφει ο Antony Beevor: «Η πιθανότητα ότι θα μπορούσαν οι Βρετανοί να το καταλάβουν (ενν. το νησί της Κρήτης) μόνοι τους, δεν φαίνεται να είχε περάσει καθόλου από το μυαλό των Γερμανών».

Πραγματικά, φαίνεται ότι τουλάχιστο σαν σκέψη, είχε περάσει από το μυαλό των Βρετανών (συμμάχων μας!), να καταλάβουν την Κρήτη για λογαριασμό τους, καθώς είχαν αναγνωρίσει την τεράστια στρατηγική σημασία της. Κάτι τέτοιο όμως, δεν φαίνεται ότι πέρασε έστω και το στάδιο του σχεδιασμού.

Την πρόταση για εισβολή από αέρος στην Κρήτη, έκανε στον αρχηγό της Luftwaffe, της γερμανικής πολεμικής αεροπορίας και δεύτερο στην ιεραρχία των ναζί Goering, ο «αρχιτέκτονας» της μεραρχίας αλεξιπτωτιστών και διοικητής του XI Αεροπορικού Σώματος Kurt Student.

Ο Goering και ο Student, που σώθηκε από θαύμα κατά την επιχείρηση των ναζί στο Ρότερνταμ, επισκέφθηκαν τον Χίτλερ στο Στρατηγείο του στο Moenichkirchen, νότια της Βιέννης, στις 21 Απριλίου 1941, τη μέρα που ο Τσολάκογλου πρότεινε να παραδοθεί στον Στρατηγό Sepp Dietrich. Ο Χίτλερ ήταν ιδιαίτερα επιφυλακτικός στο σχέδιο του Student να χρησιμοποιηθούν η Κρήτη και στη συνέχεια η Κύπρος ως εφαλτήρια στη Μεσόγειο για μια επίθεση αλεξιπτωτιστών στη διώρυγα του Σουέζ, μόλις ο Ρόμελ θα έφτανε στα περίχωρα της Αλεξάνδρειας. Ο Φίρερ, ρώτησε μήπως έπρεπε οι αλεξιπτωτιστές να επικεντρωθούν στην κατάληψη της Μάλτας.

Τελικά, πείστηκε για την ανάγκη της επίθεσης στην Κρήτη και στις 25 Απριλίου 1941, έδωσε εντολή στον Goering για την έναρξη της επιχείρησης, που ονομάστηκε «Merkur» («Ερμής»).

Η οδηγία υπ’ αριθμ. 28 της 25/4/1941 του Φίρερ, άρχιζε ως εξής: «Η κατάληψη της νήσου Κρήτης (επιχείρηση ΕΡΜΗΣ) θα πρέπει να προετοιμαστεί με τον σκοπό να αποκτήσουμε μια βάση για τη διεξαγωγή του από αέρος πολέμου κατά της Αγγλίας στην Ανατολική Μεσόγειο».

Υπήρχε όμως και μια διευκρίνιση: «Η διαδικασία μεταφοράς δεν θα πρέπει επ’ ουδενί λόγο να προκαλέσει καθυστέρηση στη συγκέντρωση στρατευμάτων και υλικού για την Επιχείρηση ΜΠΑΡΜΠΑΡΟΣΑ (εναντίον της ΕΣΣΔ)».

Οι άνδρες της Μεραρχίας Αλεξιπτωτιστών, ήταν όλοι εθελοντές και πολύ νέοι. Ακόμα και δεκαεπτάχρονα παιδιά υπήρχαν ανάμεσά τους. Η εκπαίδευσή τους, ήταν πολύ σκληρή. Η αποφοίτηση και η επιτυχία της πρώτης πτώσης γιορταζόταν με μπίρες και λουκάνικα, καθώς και με τη συντροφιά κοριτσιών που είχαν εντυπωσιαστεί από τη στολή και τη φήμη των αλεξιπτωτιστών. Ωστόσο, η φήμη ότι η Μεραρχία Αλεξιπτωτιστών στελεχών προερχόταν από το «άνθος της ναζιστικής νεολαίας», είναι παραπλανητική. Ακόμα και οι αξιωματικοί, είχαν τελείως διαφορετικές καταβολές. Ο Συνταγματάρχης Herman Ramcke, για παράδειγμα με πολλές διακρίσεις στο ενεργητικό του, είχε ξεκινήσει την καριέρα του ως μούτσος σε καράβι! Υπήρχαν ωστόσο και άλλοι, όπως ο Λοχαγός Gericke, με πολλά κατορθώματα στην Ολλανδία, που είχε γίνει πραγματικό είδωλο. Πολύ δημοφιλής, παρά το νεαρό της ηλικίας του (24 ετών), ήταν και ο Λοχαγός Wolfgang von Blucher, που έφερε και τον τίτλο του Κόμη. Για τα κατορθώματά του στην Ολλανδία, τιμήθηκε με τον Σταυρό των Ιπποτών. Τα αδέλφια του Leberecht, 19 ετών δεκανέας και Hans Joachim, 17 ετών, Κόμητες επίσης, υπηρετούσαν κι αυτοί στους αλεξιπτωτιστές. Πήραν μέρος στη Μάχη της Κρήτης και οι τρεις. Κανένας τους όμως δεν γύρισε στην πατρίδα του. Σκοτώθηκαν σε μάχες γύρω από το αεροδρόμιο του Ηρακλείου.

Η μάχη της Κρήτης

Το 2ο Σύνταγμα Αλεξιπτωτιστών και το επιτελείο του με επικεφαλής τον Στρατηγό Sussmann, είχε αναχωρήσει για τη Βουλγαρία στις 26 Μαρτίου 1941. Αρχικά, υπήρχε η σκέψη να καταλάβουν τη Λήμνο, κάτι τέτοιο όμως δεν έγινε. Στις 26 Απριλίου, ενημερώθηκαν ότι πρέπει να καταλάβουν τη διώρυγα της Κορίνθου.

Στις 2 Μαΐου, ακολούθησαν και οι υπόλοιποι αλεξιπτωτιστές. Ήρθαν στην Ελλάδα με τρένο (!). Ξεκίνησαν από τη Βόρεια Γερμανία και μέσω Αυστρίας, Ουγγαρίας, Ρουμανίας και Βουλγαρίας, έφτασαν στη Θεσσαλονίκη μετά από ταξίδι 13 μερών.

Από εκεί με φορτηγά, έφτασαν στην Αττική και την Κόρινθο όπου παρέμεινε το 2ο Σύνταγμα Αλεξιπτωτιστών μετά την επιχείρηση στον Ισθμό. Οι αλεξιπτωτιστές που έφτασαν από τη Γερμανία, ένιωθαν ότι πήγαιναν «διακοπές παρά σε πόλεμο». Και αυτό ήταν φυσικό, αφού μόνο στην Ελλάδα είδαν κάποια σημάδια που φανέρωναν ότι είχαν γίνει μάχες. Κατεστραμμένα τεθωρακισμένα, διαλυμένα οχήματα και φρεσκοσκαμμένους τάφους στρατιωτών. Ο Πτέραρχος Student, είχε το στρατηγείο του στο ξενοδοχείο «Μεγάλη Βρετανία».

Η επιχείρηση «Merkur», καθώς ήταν αεροπορική, τέθηκε υπό τις διαταγές του 4ου Αεροπορικού Στόλου του Πτέραρχου Loehr και όχι υπό το Στρατηγείο της XII Στρατιάς, του Στρατάρχη List. Οι ανώτεροι Γερμανοί αξιωματικοί, ήταν αντίθετοι σ’ αυτή την επιχείρηση. Ο Student, συνάντησε αντιδράσεις και μέσα στη Λουφτβάφε, όπου είχε ισχυρούς «ανταγωνιστές», όπως τον Πτέραρχο Freiherr Wolfram von Richthofen, που είχε γίνει διεθνώς γνωστός ως Διοικητής της Λεγεώνας Condor, που ισοπέδωσε την Γκουέρνικα στην Ισπανία, όταν ο Χίτλερ είχε στείλει βοήθεια στον Φράνκο. Όπως γράφει ο Antony Beevor: «Τα διαβόητα πολεμικά του διαπιστευτήρια, η Γκουέρνικα και πιο πρόσφατα το Βελιγράδι, δεν ήταν καλός οιωνός για τις αρχαίες πόλεις της Κρήτης». Στις 14 Μαΐου 1941, 500 αεροπλάνα Junger 52, συγκεντρώθηκαν σε επτά αεροδρόμια στην Αττική και τη Βοιωτία, έτοιμα για τη μεταφορά των αλεξιπτωτιστών στην Κρήτη. Η επιχείρηση «Ερμής», είχε προγραμματιστεί για τις 17 Μαΐου, ωστόσο καθυστέρησε ώσπου να φτάσει το πετρελαιοφόρο «Rondine» με 5.000 τόνους κηροζίνης, μέσω Αδριατικής.

Σε σύσκεψη στο ξενοδοχείο «Μεγάλη Βρετανία», καθορίστηκαν οι τελευταίες λεπτομέρειες της επίθεσης. Στις 19 Μαΐου, οι αλεξιπτωτιστές καθάρισαν τα ατομικά τους όπλα και τα πολυβόλα επί διπόδου τύπου Spandan.

Τοποθέτησαν τα προσωπικά τους είδη σε μικρά κιβώτια και συμπλήρωσαν ένα ειδικό έντυπο, το οποίο θα στελνόταν στον κοντινότερο συγγενή τους, σε περίπτωση θανάτου τους…

Τα ξημερώματα της 20ης Μαΐου 1941, άρχισε η επιχείρηση των Γερμανών για την κατάληψη της Κρήτης.

Να σημειώσουμε εδώ, ότι στους αλεξιπτωτιστές, πριν επιβιβαστούν στα αεροπλάνα, δινόταν ένα χαπάκι, το οποίο είναι άγνωστο τι ακριβώς περιείχε.

Οι πτήσεις των μεταγωγικών ξεκινούσαν με ακρίβεια δευτερολέπτου, μόλις άρχιζε να «χρυσίζει» η αυγή.

Στα σακίδια των Γερμανών αλεξιπτωτιστών που πήραν μέρος στη μάχη της Κρήτης, υπήρχε ένα μπρίκι, ένα μικρό καμινέτο για να βράζουν πάντα το νερό, διάφορα άλλα αντικείμενα (μαχαίρια κλπ.) και… προφυλακτικά (!).

Υπήρχε στους νεαρούς Γερμανούς αλεξιπτωτιστές η εντύπωση ότι θα κατακτήσουν τον κόσμο, ενώ έβλεπαν την επιχείρηση στην Κρήτη, μάλλον ως… πάρτι. «Έχουμε ξετρελαθεί από ενθουσιασμό», έγραφε ένας νεαρός δεκανέας στο ημερολόγιό του. Θα είχε μεγάλο ενδιαφέρον να μαθαίναμε τι έγραφε αργότερα στο ημερολόγιό του ο ίδιος δεκανέας, μετά τη μάχη της Κρήτης, αν βέβαια είχε επιζήσει…

Τα ξημερώματα εκείνης της μέρας, οι Γερμανοί μάθαιναν και ότι οι δυνάμεις, ελληνικές και συμμαχικές, που υπεράσπιζαν την Κρήτη, δεν ήταν 12.000, όπως νόμιζαν αλλά 48.000, κάτι που σίγουρα τους προβλημάτισε έντονα. Πλέον όμως ήταν πολύ αργά για ανάκληση της απόφασης. Τα πρώτα Junger 52, είχαν ήδη απογειωθεί για την Κρήτη. Η γενική διοίκηση της επιχείρησης, ανατέθηκε στον Λερ. Σ’ αυτήν μετείχαν 14.000 αλεξιπτωτιστές και 8.000 αλπινιστές. Διατέθηκαν 10 μεταφορικά σμήνη από 53 ανεμόπτερα και ακόμα 328 βομβαρδιστικά, 205 Junkers 87, γνωστότερα ως «Στούκας» και 233 καταδιωκτικά και μαχητικά.

Να σημειώσουμε με την ευκαιρία ότι το Stuka, αποτελεί συντετμημένος τύπος του SturzKampfflugzeng, που σημαίνει «αεροπλάνο καθέτου εφορμήσεως», το οποίο προέρχεται από τις λέξεις Sturz (πτώση, εφόρμηση) + Kampf (αγώνας, μάχη) + Flugzeng (αεροπλάνο).

Το σχέδιο εισβολής και κατάληψης της Κρήτης, προέβλεπε τη γρήγορη κατάληψη των αεροδρομίων και των πόλεων με κεραυνοβόλες ενέργειες αλεξιπτωτιστών και την αποκοπή των τηλεφωνικών συνδιαλέξεων μεταξύ Ηρακλείου, Χανίων και Ρέθυμνου. Στον γερμανικό σχεδιασμό όμως, υπήρχαν πολλές ελλείψεις. Γράφει ο Ρεϊμόν Καρτιέ:

«Ορισμένες υλικές δυσκολίες είχαν υποτιμηθεί. Μία απ’ αυτές είναι η πλήρωση των δεξαμενών βενζίνης των αεροπλάνων, που απαιτεί μεταφορά 3.600 λίτρων βενζίνης την ημέρα. Μια άλλη προέρχεται από τα τρομερά σύννεφα σκόνης που σηκώνουν τόσα αεροπλάνα, καθώς απογειώνονται διαδρόμους στρωμένους με χώμα και δυσχεραίνουν την ορατότητα σαν πυκνή ομίχλη».

Λίγο μετά τις 5 το πρωί, της 20 Μαΐου 1941, αεροπλάνα Stuka και Heinkel σφυροκοπούν με βόμβες 250 και 450 τόνων τα αεροδρόμια του Ηρακλείου και του Μάλεμε. Μια ώρα αργότερα, οι πρώτοι Γερμανοί αλεξιπτωτιστές, έκαναν την εμφάνισή τους στον ουρανό της Κρήτης. Οι μάχες που δόθηκαν στη Μεγαλόνησο, ήταν συγκλονιστικές. Τα αντιαεροπορικά πυρά Ελλήνων και συμμάχων και ο ηρωισμός τους, είχαν σαν αποτέλεσμα τεράστιες απώλειες από πλευράς Γερμανών και την αδυναμία προώθησής τους. Ενδεικτικά, στο Κολυμπάρι, οι Έλληνες Ευέλπιδες απέκρουσαν με επιτυχία την εχθρική επίθεση, όμως η έλλειψη πυρομαχικών τους ανάγκασε να συμπτυχθούν σε νέα τοποθεσία, ενώ το Τάγμα Οπλιτών Χωροφυλακής, απέκρουσε δύναμη Γερμανών αλεξιπτωτιστών που κατευθύνονταν προς το Ρέθυμνο, ενώ οι αλεξιπτωτιστές οι οποίοι στις 16.00 της 20ης Μαΐου, χωρίς αεροπορική υποστήριξη, επιχείρησαν να καταλάβουν το αεροδρόμιο Ηρακλείου, αντιμετωπίστηκαν με επιτυχία από Χωροφύλακες, οπλίτες του 7ου Συντάγματος Πεζικού και απλούς πολίτες.

Τη νύχτα της 20ης προς 21η Μαΐου 1941, οι Γερμανοί επιχειρούν να καταλάβουν το ύψωμα 107, που δεσπόζει πάνω από το αεροδρόμιο του Μάλεμε. Ο διοικητής των Νεοζηλανδών που υπερασπιζόταν το ύψωμα 107, Αντισυνταγματάρχης Άντριου, διέταξε την εγκατάλειψή του. Για την ενέργειά του αυτή, ο Άντριου επικρίθηκε σφοδρότατα, καθώς επέτρεψε στους Γερμανούς να καταλάβουν το αεροδρόμιο του Μάλεμε και να προσγειωθούν σ’ αυτό περισσότερα από 500 αεροπλάνα. Έτσι, δημιουργήθηκε μια ισχυρή γερμανική βάση για κατάληψη και άλλων στρατηγικών σημείων.

Παράλληλα, δύο γερμανικές νηοπομπές από επιταγμένα ελληνικά πλοιάρια, με ελληνικά πληρώματα και οι οποίες μετέφεραν 2.331 άνδρες, ξεκίνησαν από τον Πειραιά και τη Χαλκίδα για την Κρήτη. Στις 11.30 π.μ. της 21/5/1941, βρετανικά σκάφη υπό τον Ναύαρχο Γκλίνι, βύθισαν δεκαπέντε από αυτά.

Στις 22 Μαΐου, οι Σύμμαχοι φτάνουν τα ξημερώματα στην ανατολική άκρη του αεροδρομίου του Μάλεμε, αλλά στις 07.30 π.μ. ανακαλούνται. Το Μάλεμε πέφτει οριστικά στα χέρια των Γερμανών. Στον κάμπο των φυλακών της Αγιάς, οι Γερμανοί δεν μπορούσαν να διασπάσουν τις συμμαχικές γραμμές. Το 3ο Σύνταγμα Αλεξιπτωτιστών, στον κάμπο των φυλακών, στέλνει ένα απόσπασμά του υπό τον Ταγματάρχη Χάιλμαν με την ελπίδα να συναντηθεί με τις δυνάμεις που κινούνται από το Μάλεμε προς τα ανατολικά.

Στις 23 Μαΐου, οι Γερμανοί μεταφέρουν αεροπορικές ενισχύσεις στο Μάλεμε, ενώ οι συμμαχικές δυνάμεις αποσύρονται σε μια νέα αμυντική γραμμή κοντά στον Γαλατά.

Στις 24 Μαΐου, νέες γερμανικές ενισχύσεις ρίχνονται νοτιοδυτικά του Ηρακλείου, ενώ το 85ο και το 100ο Ορεινό Σύνταγμα, αρχίζουν επιθέσεις στη συμμαχική μετωπική γραμμή στον Γαλατά

Στις 25 Μαΐου το 1ο Βρετανικό Τάγμα που άρχισε να φτάνει στο Ηράκλειο από το Τυμπάκι, δεν μπόρεσε να προωθηθεί. Το σούρουπο, μια γερμανική επίθεση εκδηλώνεται στον Γαλατά, ωστόσο αντιμετωπίζεται με επιτυχία Αεροσκάφη της RAF επιτίθενται στο αεροδρόμιο του Μάλεμε και καταστρέφουν 24 μεταγωγικά Ju-52, ενώ χάνουν 7 δικά τους.

Στις 26 Μαΐου, οι Γερμανοί διασπούν την αμυντική γραμμή του τομέα Γαλατά-Χανίων και οι συμμαχικές δυνάμεις αποσύρονται προς τη Σούδα. Ο Freyberg, αποφασίζει να κινηθεί προς τα Σφακιά, για να μπορέσουν τα στρατεύματά του να φύγουν διαμέσου της θάλασσας.

Στις 27 Μαΐου, η Layforce των Κομάντος, υπό τον Αντισυνταγματάρχη Λέικοκ, φτάνει στον Κόλπο της Σούδας για να προστατεύσει και να καλύψει ως οπισθοφυλακή την αποχώρηση των συμμαχικών δυνάμεων. Ο Τσόρτσιλ ενημερώνεται ότι η Κρήτη δεν μπορεί πλέον να κρατηθούν και οι αρχηγοί των Επιτελείων (COS), διατάσσουν την εκκένωση της Μεγαλονήσου. Μια νέα αμυντική γραμμή σχηματίζεται ,γνωστή ως «42η Οδός». Οι Γερμανοί προελαύνουν, όμως οι Σύμμαχοι τους σταματούν έξω απ’ τα Χανιά. Οι σύμμαχοι υποχωρούν προς τα Σφακιά.

Στις 28 Μαΐου, γενικεύεται η επιχείρηση εκκένωσης, με τη ναυτική δύναμη «Β» να κατευθύνεται προς το Ηράκλειο και τη ναυτική δύναμη «C» προς τα Σφακιά. Ιταλοί από τα Δωδεκάνησα, καταλαμβάνουν την περιοχή του νομού Λασιθίου.

Στις 29 Μαΐου, το αντιτορπιλικό «Imperial», βυθίστηκε από Stuka βόρεια της Κρήτης. 700 άνδρες επιβιβάζονται σε πλοία από τα Σφακιά και 4.000 από το Ηράκλειο. Η συμμαχική οπισθοφυλακή καταδιώκεται από το 100ο Ορεινό Σύνταγμα. Οι Γερμανοί καταλαμβάνουν το Ηράκλειο και το Ρέθυμνο.

Στις 30 Μαΐου, η ναυτική δύναμη «D», ερχόμενη από την Αλεξάνδρεια, επιβιβάζει στα πλοία της 6.000 άνδρες από τα Σφακιά, ενώ η δύναμη «C» κατευθύνεται ξανά στην Κρήτη. Το Μάλεμε βομβαρδίζεται εκ νέου από τη RAF.

Στις 31 Μαΐου, άλλοι 1.500 άνδρες επιβιβάζονται σε πλοία της δύναμης «C». Ο Freyberg αναχωρεί για την Αίγυπτο με υδροπλάνο, ενώ ο Υποστράτηγος Weston, αναλαμβάνει επικεφαλής των δυνάμεων που παραμένουν στην Κρήτη

Την 1η Ιουνίου 1941, η δύναμη «D», μεταφέρει από τα Σφακιά 4.000 ακόμα άνδρες. Όσοι έμειναν στην Κρήτη, πιάστηκαν αιχμάλωτοι. Από τους τελευταίους, αναχώρησε ο Weston με υδροπλάνο για την Αίγυπτο.

Απολογισμός

Έτσι, έπεσε στα χέρια των Γερμανών η Κρήτη. Για τον Student, η Μεγαλόνησος έμεινε πάντα μια πικρή ανάμνηση. Οι ναζί είχαν 3.986 νεκρούς και 2.594 αγνοούμενος, μεταξύ 20ης Μαΐου και 1ης Ιουνίου. 220 αεροσκάφη καταστράφηκαν τελείως και 150 υπέστησαν σοβαρές ζημιές.

Σύμφωνα με τη Διεύθυνση Ιστορίας Στρατού, 426 Έλληνες σκοτώθηκαν στην Κρήτη, ενώ απροσδιόριστος ήταν ο αριθμός τραυματιών. Κάποιες άλλες πηγές, κάνουν λόγο για 5.256 αιχμαλώτους.

Οι συμμαχικές απώλειες, ήταν 3.570 νεκροί, 1.737 τραυματίες και 11.835 αιχμάλωτοι. Άλλοι 800, υπολογίζεται ότι σκοτώθηκαν κατά τις επιχειρήσεις εκκένωσης.

Επίλογος

Η ευθύνη των Συμμάχων, ιδιαίτερα των Βρετανών, για την τελική έκβαση της Μάχης της Κρήτης ήταν μεγάλη.

Όλο το βάρος είχε δοθεί στη θάλασσα, καθώς περίμεναν ότι από εκεί θα «χτυπούσαν» οι Γερμανοί. Έτσι στο Μάλεμε, βρίσκονταν μόνο μερικές εκατοντάδες Νεοζηλανδοί. Η κατάληψη του Μάλεμε, ήταν καθοριστικής σημασίας, όπως αναφέραμε για τη νίκη των Γερμανών. Συγκλονιστική ήταν και η βοήθεια του άμαχου πληθυσμού της Κρήτης. Αστράτευτοι πολίτες με επικεφαλής πρόκριτους, πήραν μέρος σε μάχες ως εθελοντές. Αλλά και απλοί κάτοικοι, άνδρες και γυναίκες, εξόντωσαν ακόμα και με γεωργικά εργαλεία αλεξιπτωτιστές που μόλις είχαν πέσει στο έδαφος!

Όπως είπε ο Χίτλερ: «Η Κρήτη αποδεικνύει ότι οι αλεξιπτωτισταί ανήκουν πλέον εις το παρελθόν, διότι η επιτυχία του όπλου αυτού εξαρτάται από τον αιφνιδιασμόν, έναν παράγοντα δηλαδή που έχει εκλείψει πλέον. Ο Τσόρτσιλ έγραψε: «Στην Κρήτη, ο Goering επέτυχε μια Πύρρειο νίκη, διότι με τις δυνάμεις που σπατάλησε εκεί θα μπορούσε εύκολα να κατακτήσει την Κύπρο, τη Συρία, το Ιράκ και ίσως ακόμη και την Περσία». Ο Βρετανός ιστορικός Alan Clark, γράφει:

«Πόσο διαφορετικός θα ήταν ο ρους της ιστορίας, εάν ένα χρόνο πριν οι κάτοικοι της Δύσεως είχαν δείξει το ίδιο θάρρος με τους Κρητικούς κατά την εισβολή των Γερμανών στα εδάφη τους;». Και τέλος, η «Επιχείρηση Μπαρμπαρόσα», των Γερμανών προς την Ε.Σ.Σ.Δ., καθυστέρησε σημαντικά χάρη στην Ελλάδα. Βέβαια, παρά τα καλά λόγια, οι Μεγάλες Δυνάμεις, υποστηρίζουν μέχρι σήμερα, διαχρονικά, όχι τη χώρα μας αλλά επιτήδειους ουδέτερους, τυχοδιώκτες και σφετεριστές της ελληνικής ιστορίας…

 

https://www.protothema.gr/stories/article/1009431/i-mahi-tis-kritis-kai-i-simasia-tis-gia-tin-exelixi-tou-v-pagosmiou-polemou-maios-1941/

(ΕΚΔΗΛΩΣΗ) (40 ΧΡΟΝΙΑ ΠΕΛΑΣΓΟΣ) : ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ''ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΙΚΟΣ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΣ'' ΤΟΥ ΣΥΓΓΡΑΦΕΩΣ ΜΑΝΟΥ ΧΑΤΖΗΔΑΚΗ ΑΠΟ ΤΗΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΠΕΛΑΣΓΟΣ

ΤΟ ΚΟΡΥΦΑΙΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ ΜΑΝΟΥ ΧΑΤΖΗΔΑΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΖΕΤΑΙ ΑΠΟ ΜΙΑ ΞΕΧΩΡΙΣΤΗ ΟΜΑΔΑ ΕΚΛΕΚΤΩΝ ΙΣΤΟΡΙΚΩΝ...
ΜΙΑ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΠΟΥ ΔΕΝ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΧΑΣΕΙ ΚΑΝΕΙΣ.
ΔΕΥΤΕΡΑ 26 ΜΑΙΟΥ, ΩΡΑ 18.30.
ΚΑΛΗ ΑΝΤΑΜΩΣΗ.
ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΝΕΣΤΗ.

ΚΑΝΑΛΙ ΕΚΔΟΣΕΩΝ ΠΕΛΑΣΓΟΣ

Η ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ ΤΩΝ ΦΙΛΩΝ 

Η ΕΛΒΕΤΙΑ ΚΟΣΜΗΣΕ ΤΗΝ ΖΥΡΙΧΗ ΜΕ ΑΓΑΛΜΑ ΤΟΥ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑ

Yannis Xenos
Architekt Dipl. Ing.
T.U. Karlsruhe

Πόσο θα πίστευες αν σου έλεγε κάποιος ότι τον 19ο αιώνα υπήρξε κάποιος που γεννήθηκε και μεγάλωσε στην Ελλάδα (Έλληνας) που:
- Πήρε τρία διδακτορικά διπλώματα στην Ιταλία!
- Έφτιαξε το Σύνταγμα της τότε Επτανησιακής Πολιτείας (και έγινε κυβερνήτης της σε ηλικία 26 χρονών!)
- Έφτιαξε το επιτυχημένο Ελβετικό Σύνταγμα (που ισχύει μέχρι σήμερα)
- Έσωσε από διαμελισμό και από πτώχευση την ηττημένη το 1815 Γαλλία.
- Έγινε Υπουργός Εξωτερικών (1816) της μεγαλύτερης (τότε) Ευρωπαϊκής δύναμης (της Ρωσίας)
- Έσωσε την Ελληνική επανάσταση.
Ομολογώ ότι κατά καιρούς άκουγα για κάποιον Καποδίστρια με τόσα απίθανα κατορθώματα που μου φαινόντουσαν το λιγότερο, υπερβολές!
Τέτοια κατορθώματα είμαστε συνηθισμένοι μόνο στα μυθικά χρονιά. Ποιός να ήταν αυτός ο Έλληνας του 19ου αιώνα που, τουλάχιστον σε πολιτικούς άθλους, φάνηκε αντάξιος του Ηρακλή; Είναι όλα αυτά αλήθεια;
Το όνομα του: Ιωάννης Καποδίστριας.

Στην αποκαλυπτική του ομιλία ο κ. Κορνιλάκης παρουσιάζει τον «Άγιο της πολιτικής», την σπουδαία βιογραφία του σε όλη την Ευρώπη, τα επιτεύγματά του, τις θυσίες του για την Ελλάδα μέχρι και την ύστατη θυσία του να προσφέρει την ίδια του την ζωή για την ενότητα της πατρίδας μας.
Ιωάννης Καποδίστριας:
• Γενετικές Ρίζες: από Κέρκυρα (πατέρας) και Κύπρο (μητέρα)
• Σπουδές: Ιατρική , Νομική και Φιλοσοφία (Ιταλία)
• Ιονική Επτανησιακή Πολιτεία: Δημιουργός του Συντάγματός της και Κυβερνήτης (σε ηλικία 26 χρονών)
• Δημιουργός του Ελβετικού πολιτειακού συστήματος: Στην Ελβετία (όταν υπάλληλος στην Ρωσική πρεσβεία) ανέλαβε και έφτιαξε ένα νέο πολιτειακό ομοσπονδιακό σύστημα που ένωσε με επιτυχία τα διάφορα καντόνια. Έφτιαξε το Ελβετικό Σύνταγμα πάνω στις αρχές της άμεσης Αρχαιο - Ελληνικής Δημοκρατίας (η χρησιμοποίηση δημοψηφισμάτων για αποδοχή των Νόμων). Θεωρείται ακόμη ο «πρώτος επίτιμος πολίτης της Ελβετίας».
• Ελληνική νεολαία: Με δικά του λεφτά σπούδαζε 300 Ελληνόπουλα στην Ευρώπη (Ο ένας από τους δυο δολοφόνους του είχε σπουδάσει με τα λεφτά του.)
• Σώζει την Γαλλία το 1815: Μετά το Βατερλώ, επηρέασε τον Τσάρο για να μην διαμελισθεί η Γαλλία (σαν ηττημένη χώρα) και οι πολεμικές αποζημιώσεις μειώθηκαν κατά 99%! (με το επιχείρημα ότι «ο λαός της δεν ευθυνόταν»)
• Υπ. Εξωτερικών της Ρωσίας: Το 1816 ο Ρώσσος Τσάρος του ζήτησε (λόγω ικανότητας και προσωπικότητας) να γίνει Υπ. Εξωτερικών της Ρωσίας! Ο Καποδίστριας δέχτηκε, αλλά επειδή ήθελε να μείνει Έλληνας με διακαή Ελληνική πιστότητα, είπε στον Τσάρο «Μεγαλειότατε δέχομαι, με τον όρο να μην γίνω υπήκοος αλλά να είμαι υπάλληλός σας».

• Ελληνική επανάσταση: Το 1821 παραιτήθηκε από την Ρωσική κυβέρνηση και πήγε στην Ελβετία (1821- 1827). Έδωσε τα πάντα για την Πατρίδα. Η επανάσταση δεν θα πετύχαινε χωρίς την συμβολή του Καποδίστρια. Έδωσε πολιτική μάχη με Ευρωπαίους δικτάτορες φιλικά προσκείμενους με την Οθωμανική Αυτοκρατορία (π.χ. Μέττερνιχ). Ξεσήκωσε το φιλελληνικό κίνημα στην Ευρώπη. Έστελνε λεφτά, οπλισμό και τόνους παξιμάδι στην Ελλάδα. Το 1827, στην συνεδρίαση της Τριζίνας, ο Κολοκοτρώνης προτείνει τον Καποδίστρια σαν τον «Ηγέτη του Έθνους».
• Οργάνωσε το Πολεμικό ναυτικό και γενικά την ναυτιλία (οικονομικό θέμα)
• Ήθελε να κάνει τους Έλληνες νοικοκυραίους: Να δώσει γη και δάνεια.
• Ακολούθησε τον δρόμο της θυσίας για το Έθνος. Δεν δέχτηκε αμοιβή σαν Κυβερνήτης: «Όταν βεβαιωθώ ότι ουδέν Ελληνόπουλο πεινά, τότε ίσως θα δεχτώ έναν οβολό».
• Έβαλε υποθήκη τα χτήματα του στην Κέρκυρα σε Έλληνα εφοπλιστή προκειμένου να φέρει δυο καραβιές τροφή για τον πεινασμένο λαό.
• Το 1831 δολοφονήθηκε από «ελληνικά» χέρια στα σκαλοπάτια του Αγίου Σπυρίδωνα (Κυπριακής καταγωγής Άγιος) στο Ναύπλιο. Ο Κολοκοτρώνης τον ονόμασε «Πατέρα του Έθνους». (Από τότε δεν έχουμε καθορίσει στον Κυβερνήτη Καποδίστρια αυτήν την τιμή). Ο Κανάρης σε γράμμα του μίλησε για Πατροκτονία.
• Ο Καποδίστριας ήταν μια οικουμενική προσωπικότητα. Ακόμη τον τιμούν στην Ρωσία, στην Γαλλία, στην Ελβετία, στην Σλοβενία. Στην Ελλάδα μάλλον τον αγνοούμε.
«Ει o Θεός μεθ' ημών, ουδείς καθ' ημών» Ι. Καποδίστριας
«Στις δύσκολες στιγμές οι μόνοι μας σύμμαχοι είναι οι πρόγονοί μας»

Οργανισμός για την Διάδοση της Ελληνικής Γλώσσας
ΑΙΩΝΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΙΣΤΗ

Η ΑΓΝΩΣΤΗ, ΞΕΧΑΣΜΕΝΗ, ΑΛΛΑ ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΣΗΜΑΝΤΙΚΗ ΜΑΧΗ ΤΗΣ ΟΣΝΙΤΣΑΝΗΣ (ΚΑΣΤΑΝΟΦΥΤΟΥ) ΣΤΙΣ 6 ΜΑΪΟΥ 1906

Πηγή: Ο Μακεδονικός Αγών και τα εις Θράκην γεγονότα, ΓΕΣ, 1979
 

Η δράσις των Ελληνικών σωμάτων εις ολόκληρον την Δυτικήν Μακεδονίαν, παρ’ όλας τας αντιξοότητας, ουδέποτε διεκόπη τελείως κατά την διάρκειαν του χειμώνας. Από τής ανοίξεως δε του 1906 ήρχισε και πάλιν να εντείνεται. Ήδη από τού Σεπτεμβρίου τού 1905 είχεν αφιχθή εις την περιοχήν των Καστανοχωρίων το σώμα τού Ανθυπολοχαγού τού Πεζικού Βλαχάκη Αντωνίου (Λίτσα) δυνάμεως τεσσαράκοντα οκτώ ανδρών. […]
Την 4ην Μαΐου ό Βλαχάκης έλαβε διαταγήν τού Κέντρου Μοναστηρίου να προσβάλη το Εξαρχικόν χωρίον Οσνίτσανη (Καστανόφυτον). Εις εκτέλεσιν τής διαταγής αυτής ενήργησεν αμέσως και την 6ην Μαΐου αφίχθη μεθ’ ολοκλήρου τής δυνάμεώς του εις την Μονήν τού Αγίου Αθανασίου πλησίον τής Οσνίτσανης. Εξ αυτήςδιήρεσε το σώμα του εις εξ τμήματα. Ένα τμήμα δυνάμεως δέκα ανδρών, υπό τον Βλάχον, απέστειλε διά να προσβάλη παραπλανητικώς το χωρίον Έζερετς (Πετροπουλάκη), αποβλέπων εις την προσέλκυσιν προς αυτό των Τουρκικών τμημάτων τής περιοχής. Ένα δεύτερον τμήμα, υπό τον Μπαϊρακτάρην, απέστειλεν όπως εγκατασταθή επί τού υψώματος 1145, διά να αποκόψη κάθε κίνησιν Τουρκικών τμημάτων εκ τού Έζερετς προς Οσνίτσανην. Ένα τρίτον τμήμα, υπό τον Χριστόπουλον, ομοίως επί τού 1145, διά να αποτελέση στήριγμα και κάλυψιν των νώτων τού δευτέρου τμήματος. Ένα τέταρτον τμήμα δυνάμεως δέκα ανδρών, υπό τον Π. Πετροπουλάκην, απέστειλεν μεταξύ Οσνίτσανης και Μογγίλας (Κάτω Περιβόλι), κυρίως διά να αποκόψη κάθε κίνησιν κομιτατζήδων από τού ενός χωρίου προς το άλλο. Το πέμτον τμήμα υπό τον Κόκκινον και το έκτον τμήμα υπό τούς αρχηγόν Βλαχάκην και υπαρχηγόν Λ. Πετροπουλάκην θα επετίθεντο κατά των ωχυρωμένων εντός τού χωρίου Κομιτατζήδων, πυρπολούντα παραλλήλως τα καταλύματά των και την οικίαν τού αρχικομιτατζή Δούκα.

Η επίθεσις ήρχισε περί την 0400 ώραν τής 7ης Μαΐου 1906. Η επακολουθήσασα μάχη υπήρξε πεισματώδης και διήρκεσε περί τας οκτώ ώρας, ήτο δε εκ των σημαντικωτέρων τού Μακεδονικού Αγώνος. 0ι Κομιτατζήδες κατέχοντες ισχυράς θέσεις, ημύνοντο σθεναρώς, παρά τας βαρυτάτας απωλείας των.
Η όλη κατάστασις επεδεινώθη όταν τάγμα δυνάμεως 750 Τούρκων Κυνηγών (Αβτζή Ταμπούρ) κατέφθασεν επί τού πεδίου τής μάχης κατόπιν βουλγαρικής εκκλήσεως προς βοήθειαν και ήρχισεν να προσβάλη τούς Έλληνας αντάρτας εις Έζερετς και Οσνίτσανην.
Τα Ελληνικά τμήματα ηγωνίσθησαν ηρωϊκώτατα εναντίον Κομιτατζήδων και Τούρκων, άλλ’ είχον σοβαράς απωλείας, ανελθούσας εις 24 νεκρούς και 11 τραυματίας. Μεταξύ των νεκρών ήσαν ό αρχηγός Βλαχάκης και ό υπαρχηγός Λ. Πετροπουλάκης, οι οποίοι έπεσαν ηρωικώς μαχόμενοι.  Ο θάνατός των συνεκίνησε και συνήγειρε το Πανελλήνιον.

Αι απώλειαι των Τούρκων υπήρξαν σοβαρώτεραι. Το τάγμα των είχεν 6 αξιωματικούς και 138 οπλίτας νεκρούς, ως και 38 οπλίτας τραυματίας.


ΑΝΤΕΧΟΥΜΕ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ 1821 : Η ΜΑΧΗ ΣΤΟ ΧΑΝΙ ΤΗΣ ΓΡΑΒΙΑΣ ΣΤΙΣ 8 ΜΑΪΟΥ ΜΑΪΟΥ 1821 ΚΑΙ Ο ΠΥΡΡΙΧΙΟΣ ΧΟΡΟΣ ΤΟΥ ΟΔΥΣΣΕΑ ΑΝΔΡΟΥΤΣΟΥ

Του Ιωάννη Φιλίστωρ (Ι.Β.Δ.)
 
Πηγές:
Τρικούπης Σπυρίδων, Ιστορία της Ελληνικής επανάστασης, τόμος Α΄
Απόστολος Βακαλόπουλος, Ιστορία του νέου Ελληνισμού, τόμος Ε΄ http://ardin-rixi.gr/archives/203964 (άρθρο του κ. Χρόνη Βάρσου) 


Πρόλογος – Οι Τούρκοι οργανώνουν μεγάλη στρατιά στο Ζητούνι για να καταπνίξουν την Ελληνική Επανάσταση

Όταν ο Χουρσίτ πασάς, που βρισκόταν στα Ιωάννινα πολιορκώντας τον Αλή πασά, έμαθε για την αποστασία των Ελλήνων αλλά και την απρόσμενη πρόοδό της, διέταξε στα μέσα Απριλίου τον Κιοσέ Μεχμέτ πασά να προετοιμάσει μια μεγάλη στρατιά και να βαδίσει προς την Ανατολική Στερεά Ελλάδα με προοπτική να εισβάλει στην Πελοπόννησο. Ο Κιοσέ Μεχμέτ κατάφερε να συγκεντρώσει 8000 ενόπλους και 800 ιππείς στο Ζητούνι (Λαμία) στις 19 Απριλίου 1821 και από εκεί ακολούθησε μια καθοδική πορεία εισβάλλοντας στις περιοχές που έλεγχαν οι επαναστατημένοι Έλληνες. Οι Έλληνες οπλαρχηγοί είχαν βρεθεί σε δυσχερή θέση καθώς όλες οι δυνάμεις τους ήταν μόλις 1500 οπλοφόροι, ενώ ο οπλαρχηγός της Υπάτης Κοντογιάννης δεν ενώθηκε τελικά μαζί τους.
Είχαν όμως υπέρ τους τις τοποθεσίες από τις οποίες θα περνούσε αναγκαστικά ο τουρκικός στρατός καθώς αυτές λόγω της πυκνής τους βλάστησης προσφέρονταν για ενέδρες και αιφνιδιαστικές επιθέσεις. Το τουρκικό απόσπασμα ήταν προφανώς αρκετά ισχυρό, καλά εφοδιασμένο και εξοπλισμένο, αλλά δεν διέθετε οργάνωση, αλλά περισσότερο θύμιζε μια άτακτη συνάθροιση οπλοφόρων. Ομοίως και οι αξιωματικοί του δεν είχαν ούτε στρατιωτικές γνώσεις ούτε διέθεταν σχετική εκπαίδευση. Το σχέδιο αντιμετώπισης τους εχθρού που προτάθηκε από τον Πανουριά και τελικά επιλέχθηκε από τον Διάκο ήταν ακατάλληλο καθώς διαιρούσε τις μικρές δυνάμεις των Ελλήνων, έτσι ο Πανουριάς με 600 άνδρες οχυρώθηκε στη Χαλκομάτα, ο Δυοβουνιώτης με 400 τον Γοργοπόταμο και ο Διάκος με 300 την Αλαμάνα.

Ο αρκετά ικανός Ομέρ Βρυώνης επιτέθηκε διαδοχικά στα απειροπόλεμα αυτά σώματα και τα διέλυσε, ενώ στη γέφυρα της Αλαμάνας ο Διάκος δεν οπισθοχώρησε και θυσιάστηκε όπως ο πρόγονος του Λεωνίδας στην ίδια περίπου τοποθεσία. Οι Έλληνες συνολικά είχαν βαρύτατες απώλειες (300 νεκροί και πολλοί τραυματίες), αλλά το χειρότερο όλων ήταν ο θάνατος του Διάκου που επέφερε σοβαρή πτώση του ηθικού των Ελλήνων οπλοφόρων αλλά και του λαού της Λιβαδειάς. Ο θριαμβευτής Ομέρ Βρυώνης προχώρησε προς την Άμφισσα με σκοπό να περάσει στην Πελοπόννησο ενώ τίποτε δεν έδειχνε ικανό να εμποδίσει την προέλαση του. Οι Έλληνες οπλαρχηγοί βρίσκονταν σε απορία πως να αντιδράσουν, όταν ως από μηχανής θεός βρέθηκε στο προσκήνιο της Ιστορίας ο Οδυσσέας Ανδρούτσος.

 

Ο Οδυσσέας Ανδρούτσος στο προσκήνιο της Ιστορίας

Ο Ανδρούτσος μυήθηκε στη Φιλική εταιρία τον Ιανουάριο του 1821 και όταν άναψε η φωτιά της αποστασίας σε όλο τον Ελλαδικό χώρο αρχικά έδρασε στη Δυτική Στερεά προσπαθώντας να πείσει τους τοπικούς οπλαρχηγούς Βαρνακιώτη, Ίσκο και Τσόγκα να προσχωρήσουν στην επανάσταση. Όταν απέτυχε, έμαθε για την προέλαση των Τούρκων και με τους 120 οπλοφόρους του έσπευσε στη Γραβιά στις 3 Μαΐου, μια περιοχή που αποτελούσε τον προθάλαμο στην Άμφισσα. Εκεί έσπευσαν όλοι οι Έλληνες οπλοφόροι με αρχηγούς τον Πανουριά και τον Δυοβουνιώτη και όλοι μαζί αποφάσισαν να αμυνθούν εκεί.
Η τοποθεσία προσφερόταν για άμυνα καθώς ο Τουρκικός στρατός θα περνούσε από μια τοποθεσία περικυκλωμένη από δασώδη υψώματα ιδανικά για ενέδρα. Όμως ο Ανδρούτσος έκανε το ακριβώς αντίθετο από αυτό που υποστήριζαν οι υπόλοιποι οπλαρχηγοί: αντί να οχυρώσει τις γύρω περιοχές αποφάσισε να οχυρώσει το χάνι της Γραβιάς που βρισκόταν στο κέντρο της πεδινής τοποθεσίας. Το σχέδιο του έμοιαζε με αυτοκτονία, οι υπόλοιποι οπλαρχηγοί ήταν αντίθετοι, για τον λόγο αυτό κανείς δεν τον ακολουθούσε.

Ο πυρρίχιος πολεμικός χορός του Οδυσσέα στο Χανι της Γραβιας
Τα ξημερώματα της 8ης Μαΐου 1821 τα πολυπληθή στρατεύματα του Ομέρ Βρυώνη παρουσιάστηκαν στο σκηνικό και τότε ο ίδιος ο Ανδρούτσος έσυρε πρώτος τον πολεμικό χορό καλώντας τους πιο γενναίους να τον ακολουθήσουν. «Παιδιά, όποιος θέλει να με ακολουθήσει, ας πιαστεί στο χορό», λέγεται ότι είπε, και άρχισε να τραγουδάει το γνωστό κλέφτικο «Κάτω στου βάλτου τα χωριά». Στο χορό πιάστηκαν τα πιο διαλεχτά παλικάρια των Ελλήνων όπως ο Γκούρας, ο Παπανδριάς, ο Κομνάς Τσόγκας, ο Αναστάσιος Μάρος, ο Αγγελής Γοβγίνας και ο Παναγιώτης Μπουτούνης σύνολο 118 οπλοφόροι (ανάμεσα τους πολλοί Γαλαξιδιώτες), ενώ οι υπόλοιποι οχυρώθηκαν στις γύρω τοποθεσίες. Χορεύοντας τον πυρρίχιο χορό, φωνάζοντας και τραγουδώντας κλείστηκαν στο πανδοχείο και ξεκίνησαν να το οργανώνουν αμυντικά. Έχτισαν με πέτρες τις πόρτες και τα παράθυρα του και άνοιξαν τρύπες για να μπορούν να πυροβολούν, ενώ ο έφορος των Σαλώνων Αναγνώστης Κεχαγιάς, μόλις που πρόλαβε να τους μεταφέρει πολεμοφόδια, ενώ οι Τούρκοι πλησίαζαν..
Όταν οι Τούρκοι έφτασαν στη τοποθεσία διασκόρπισαν εύκολα τους γύρω αμυνόμενους και έτσι οι υπερασπιστές της Γραβιάς απομονώθηκαν. Ο Ανδρούτσος, αφού διέταξε να μην πυροβολήσει κανείς πριν το πρόσταγμα του, διέκρινε από την οπή που κοιτούσε προπορευόμενο των Τούρκων ένα γηραιό δερβίση που πιθανά πλησίασε για να ζητήσει από τους εντός του πανδοχείου να παραδοθούν. Ο Οδυσσέας τον χαιρέτησε αλβανιστί και ο δερβίσης ομοίως τον χαιρέτισε. Ακολούθως τον χλεύασε και ο δερβίσης ομοίως τον χλεύασε. Μετά τον έβρισε και ο δερβίσης ομοίως τον έβρισε. Και μετά ο Ανδρούτσος τον σκότωσε με μια βολή.

Η μάχη στο Χάνι της Γραβιάς και ο θρίαμβος των Ελληνικών όπλων
Ο θάνατος του σεβάσμιου Τούρκου ιερωμένου φανάτισε τους Τούρκους υπέρμετρα που επιτέθηκαν μαζικά στο χάνι με πάθος για εκδίκηση. Για τους αμυνόμενους όμως όλοι οι επιτιθέμενοι ήταν εύκολος στόχος, καθώς ήταν ακάλυπτοι ενώ τους πυροβολούσαν σχεδόν εξ επαφής. Ακολούθησαν τρεις επιθέσεις στις οποίες οι Έλληνες θέρισαν τους Τούρκους των οποίων τα άψυχα σώματα είχαν ζώσει το χάνι δυσκολεύοντας περαιτέρω τους επιτιθέμενους. Καθώς οι νεκροί αύξαναν, οι Τούρκοι έχαναν την ορμή τους, το μεσημέρι ο Ομέρ Βρυώνης προσπάθησε να τους ανασυντάξει. Το απόγευμα έγινε ακόμη μια νέα σφοδρή επίθεση με τους επιτιθέμενους να φτάνουν στο χάνι ενώ κάποιοι εξ αυτών άγγιζαν και τις κάνες των όπλων των Ελλήνων, χωρίς όμως αποτέλεσμα, καθώς οι οι αμυνόμενοι παρέμεναν απρόσβλητοι.
Το βράδυ ο Ομέρ Βρυώνης απέσυρε τα στρατεύματα του, απέκλεισε το Χάνι και έστειλε αγγελιαφόρους στο Ζητούνι για να φέρει πυροβολικό και να βομβαρδίσει το Χάνι. Όμως ο Ανδρούτσος δεν σκόπευε να περιμένει. Με μια τολμηρή αιφνιδιαστική έξοδο ενώ οι Τούρκοι κοιμούνταν κατάφερε να διαφύγει από την τοποθεσία έχοντας ως συνολικές απώλειες μόλις 6 νεκρούς. Οι Τούρκοι είχαν 300 νεκρούς και 600 τραυματίες και η καταστροφή τους στο Χάνι της Γραβιάς, ανάγκασε τον Ομέρ Βρυώνη να σταματήσει την προέλαση του προς την Πελοπόννησο. Οι Τούρκοι παρέμειναν οκτώ μέρες στο Χάνι θάβοντας τους νεκρούς τους και ακολούθως οπισθοχώρησαν.

Επίλογος – Αποτίμηση
Οι μάχες Αλαμάνας-Γραβιάς, αλλά και όλες οι επιχειρήσεις Απριλίου-Μαΐου στην ανατολική Στερεά ήταν καθοριστικές για τη σωτηρία του επαναστατικού εγχειρήματος, αφού καθυστέρησαν επαρκώς και έφθειραν ανεπανόρθωτα την τουρκική στρατιά εμποδίζοντας την κάθοδό της στην Πελοπόννησο.Οι δύο πασάδες χρειάστηκαν πάνω από 50 μέρες από την άφιξή τους στη Λαμία, στις 19 Απριλίου, για να προελάσουν μέχρι τη Λιβαδειά, χρόνος υπέρ-πολύτιμος για τους Έλληνες ώστε να καταστήσουν ασφυκτικότερη την πολιορκία της Τριπολιτσάς.
Παράλληλα άλλες περιοχές, ενθαρρυμένες από την επιτυχία του Ανδρούτσου, έπαιρναν κι αυτές με τη σειρά τους, τα όπλα ενάντια στον σουλτανικό ζυγό. Μέσα σε 25 μέρες, μετά τη νίκη στη Γραβιά, επαναστάτησαν το Ξηροχώρι (Ιστιαία) στην Εύβοια, τα Άγραφα, το Ξηρόμερο, η Λίμνη Ευβοίας, το Μεσολόγγι, το Αιτωλικό, η Κύμη, ενώ πολιορκήθηκαν η Ναύπακτος, το Βραχώρι (Αγρίνιο) και το Καρπενήσι. Έτσι και η δυτική Στερεά έμπαινε δυναμικά στην απελευθερωτική προσπάθεια.
Η μεγάλη νίκη του Οδυσσέα Ανδρούτσου στο Χάνι της Γραβιάς αναπτέρωσε το ηθικό των αγωνιστών και του λαού της Ανατολικής Στερεάς Ελλάδας και τον καθιέρωσε ως τον κορυφαίο οπλαρχηγό της περιοχής, αυξάνοντας το γόητρό του ανάμεσα στους επαναστατημένους Έλληνες σε πανελλήνια κλίμακα.
.

ΘΕΜΑΤΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ

Η ΑΓΝΟΤΗΤΑ ΚΑΙ Η ΕΓΚΡΑΤΕΙΑ ΤΟΥ ΜΕΓΑΛΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ

Ο Αλέξανδρος υπήρξε σεμνός και εγκρατής.

Ο Πλούταρχος τον χαρακτηρίζει «άτρωτον επιθυμίας», ενώ ο Αρριανός γράφει πως ήταν «εγκρατέστατος των ηδονών του σώματος» («Αλεξάνδρου Ανάβασις», 28,2).

Ποτέ δεν πλησίασε γυναίκα ούτε γνώρισε προ του γάμου του άλλη γυναίκα, διότι θεωρούσε «βασιλικώτερω το κρατείν εαυτού του νικάν τους πολεμίους», πως είναι,δηλαδή, σημαντικότερο και βασιλικότερο το να εξουσιάζει τα πάθη του παρά το να νικάς τους εχθρούς. («Αλεξάνδρου Ανάβασις», 21,7).

Απαιτούσε από τους στρατιώτες του, όταν συνελάμβαναν γυναίκες αιχμάλωτες, να μην λένε μπροστά τους, ούτε καν ως υπονοούμενα, λόγια αισχρά, αλλά να προστατεύουν την ηθικότητά τους σαν να ήταν οι αιχμάλωτες κορίτσια που ζούσαν μέσα σε ιερούς και σεμνούς παρθενώνες («Αλεξάνδρου Ανάβασις», 21,5).

Και όταν ο Παρμενίων τον προέτρεψε να πλησιάσει μια όμορφη κοπέλα, αυτός αρνήθηκε, αντιπαραβάλλοντας την μορφιά εκείνης «το της ιδίας εγκρατείας και σωφροσύνης κάλλος», την ομορφιά δηλαδή της εγκρατείας και της σεμνότητάς του. Μάλιστα, προκειμένου να παραμείνει ανεπηρέαστος από τη γυναικεία πρόκληση, προσπαθούσε να βλέπει τις γυναίκες σαν ψυχρά και άψυχα αγάλματα («Αλεξάνδρου Ανάβασις», 21,9-11).

Ο Μέγας Βασίλειος εγκωμιάζει την εγκράτεια του μεγάλου Αλεξάνδρου.

Διηγείται πως, όταν, μετά τη μάχη στα Γαυγάμηλα, μπήκε μαζί με τον Ηφαιστίωνα στη σκηνή όπου βρίσκονταν οι γυναίκες του βασιλικού οίκου του νικημένου Δαρείου, μεταξύ των οποίων ήταν η μητέρα του Σισύγαμβρις, η σύζυγος του Στάτειρα, που είχε τη φήμη της ωραιότερης γυναίκας της Περσίας και οι δύο πανέμορφες κόρες του Πέρση βασιλιά, έσκυψε αμέσως το κεφάλι του στη γη.

Όταν αργότερα βγήκε από τη σκηνή, απάντησε ως εξής στον φίλο του, που είχε απορήσει με τη στάση του αυτή:

«Είναι άπρεπο αυτός που θέλει να κυριεύσει τον κόσμο να υποδουλωθεί από την ομορφιά μιας γυναίκας».

 

~ ΜΕΓΑΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ Ο ΒΑΣΙΛΕΥΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ, ΕΝΩΜΕΝΗ ΡΩΜΗΟΣΥΝΗ, ΙΑΜΑΤΙΚΑ ΝΑΜΑΤΑ 7

 

https://www.eoneolaia.com/i-agnotita-kai-i-egkrateia-tou-megalou-alexandrou/